هشت سال دفاع مقدس
از دفاع مقدس تا جنگ نرم
منوی اصلی
مطالب پیشین
موضوعات وبلاگ
لینک دوستان
پیوندهای روزانه
درباره وبلاگ

بسم الله الرحمن الرحیم
با سلام این وبلاگ برای آشنایی جوانان و نوجوانان با دفاع مقدس ساخته شده است. از تمامی دوستان که مایل به همکاری در این وبلاگ هستند دعوت به عمل می آید که با لطف خداوند این وبلاگ را گسترش دهیم لطفا با یک صلوات از وبلاگ دیدن فرمایید و با نظرات خود مارا در بهتر جلوه دادن دفاع مقدس یاری دهید. التماس شهادت
جستجو


وصیت شهدا
وصیت شهدا
آرشیو مطالب
لوگوی دوستان

ابزار و قالب وبلاگ

کاربردی
ابر برچسب ها

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات بازی دراز در کرمانشاه عملیات 

برای گرفتن این امتیاز مهم از دشمن، پس از سه ماه کار نیروهای شناسایی سپاه، قرارگاه مقدم غرب سپاه و ارتش نخستین عملیات نیمه گسترده را در این منطقه طرح ریزی کردند که با نام عملیات بازی دراز در تاریخ اول اردیبهشت سال 1360 آغاز شد و به مدت 8 روز طول کشید و طی آن نیروهای خودی و دشمن بارها به تک و پاتک متقابل پرداختند. دشمن با استفاده از پشتیبانی هوایی و جاده های مراصلاتی، یگان های خود را حمایت می کرد. اما رزمندگان از جاده و حمایت هوایی کافی و پشتیبانی آتش محروم بودند، در نتیجه نتوانستند روی تمام هدف ها مستقر شوند، با وجود این، از بین قله های منطقه سه قله آن را تثبیت کردند و تنها در تثبیت قله 1150 و یکی از قله های 1100 ناکام ماندند. در این عملیات هوانیروز ارتش جمهوری اسلامی ایران نقش بسزایی ایفا کرد و طی آن عملیات ها،خلبان علی اکبر شیرودی به شهادت رسید.

منبع : سایت خبر گزاری ایسنا


برچسب ها : عملیات بازی
ارسال شده در ساعت 14:44 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات مرصاد


مقدمه

در حالی كه عراق با بازپس گیری اغلب مناطقی كه طی سال های گذشته از دست داده بود. می رفت تا با اقدامات بعدی صحنه نبرد را بیش از پیش به نفع خود تغییر دهد. پذیرش قطعنامه 598 شورای امنیت سازمان ملل از سوی ایران در تارخ 27/4/1367 – موجب گردید ارتش عراق در اقدامی شتاب زده، منطقه خوزستان را بار دیگر مورد هجوم گسترده قرار داده و تا جاده اهواز – خرمشهر پیشروی كند و خرمشهر را نیز در معرض تهدید قرار دهد. این تهاجم عراق – كه دو بار دیگر نیز تكرار شد – با مقاومت شدید سپاهیان اسلامی خنثی و ارتش عراق تا مرز، عقب رانده شد. به این ترتیب، دشمن در حالی كه از تصرف خوزستان ناامید شده بود، تهاجم دیگری را در تاریخ 3/5/1367 از طریق مركز كرمانشاه و با به كارگیری نیروهای سازمان مجاهدین خلق (منافقین) آغاز نموده و در حالی كه اغلب یگان های ایران در جبهه جنوب مستقر بودند، تا تنگه چهار زبر(بین اسلام آباد و كرمانشاه) پیشروی كرد. در پی حركت دشمن، قوای خودی به سرعت وارد عمل شده و با انجام عملیات موسوم به «مرصاد» به مقابله با منافقین برخواستند.

هدف       

انهدام عناصر ضد انقلاب (منافقین)

استعداد دشمن

منافقین، حدود 30 تیپ رزمی جهت تهاجم خود به خاك ایران تشكیل داده بودند. هر تیپ 170 نفر نیروی رزمی (20 زن و 150 مرد) در اختیار داشت كه به همراه نیروهای پشتیبانی به 280 نفر می رسید و دارای دو گردان پیاده، یك گردان تانك، یك گردان ادوات و یك گردان اركان و پشتیبانی رزم بود. تعداد كل نیروی رزمنده حدود 5200 نفر و نیروی در صحنه به حدود 7000 نفر می رسید.

تجهیزات منافقین نیز عبارت بود از :

120 تانك سبك كاسكا و پل برزیلی، 40 نفربرPMP، 30 توپ 122 میلی متری، حدود 240 خمپاره ، 1000 آرپی جی هفت، 700 تیربار، 20 توپ 106 میلی متری، 60 مسلسل دوشكا و حدود 1000 خودرو.

سازمان رزم خودی

قرارگاه مركزی خاتم الانبیاء (ص)

قرارگاه نجف

لشگر 6 پاسداران به استعداد 7 گردان

لشگر 32 انصار الحسین(ع) به استعداد 7 گردان

لشگر 57 اباالفضل(ع) به استعداد 2 گردان

لشگر 155 ویژه شهدا به استعداد 3 گردان

لشگر 9 بدر به استعداد 6 گردان

تیپ مستقل 12 قائم(عج) به استعداد 3 گردان

تیپ مستقل 75 ظفر به استعداد 1 گردان

تیپ مستقل 66 ولی امر(عج) به استعداد 3 گردان

تیپ مستقل 36 انصار المهدی به استعداد 3 گردان

معاونت فرهنگی قرارگاه نجف به استعداد 1 گردان

كمیته انقلاب اسلامی به استعداد 2 گردان

قرارگاه مقدم نیروی زمینی سپاه

لشگر 27 محمد رسول الله(ص) به استعداد 4 گردان

لشگر 17 علی ابن ابیطالب(ع) به استعداد 1 گردان

لشگر 33 المهدی(عج) به استعداد 1 گردان

لشگر 71 روح الله  به استعداد 3 گردان

سپاه ناحیه لرستان به استعداد 2 گردان

قرارگاه سپاه هشتم

لشگر 5 نصر به استعداد 2 گردان

تیپ مستقل 29 نبی اكرم (ص) به استعداد 4 گردان

تیپ مستقل 59 مسلم بن عقیل به استعداد 1 گردان

قرارگاه رمضان به استعداد 1 گردان

نیروهای كرند و اسلام آباد به استعداد 1 گردان

عناصری از لشگر 21 امام رضا(ع) و ارتش

شرح عملیات

پذیرش قطع نامه 598، از سوی ایران، عراق را در بن بست سیاسی و نظامی قرار داد، و بر گروه ها و عناصر «اپوزیسیون» نیز شوك شدیدی وارد ساخت. در این میان، منافقین تنها گروهی كه همه حیثیت و هستی خود را در گرو جنگ نهاده بودند، برای خروج از بن بست، توطئه ای كه ماموریت اجرای آن را به عهده داشتند را به مرحله اجرا در آوردند.

آنان در تحلیل های دورن گروهی خویش، امكان قبول آتش بس از سوی ایران را ناممكن دانسته و باور داشتند كه جمهوری اسلامی زمانی قطع نامه را می پذیرد كه از جنبه های سیاسی، نظامی و اقتصادی به بن بست كامل رسیده باشد و تحت چنین شرایطی سقوط حتمی، و قدرت به سازمان منتقل خواهد شد. بنابراین فرصت پیش آمده را زمان مناسبی دانسته و علی رغم آن كه طرح حمله به ایران برای سالگرد جنگ تدارك دیده شده بود، زمان آن دو ماه به جلو انداخته شد. عراق به حمایت و پشتیبانی تسلیحاتی و هوایی از منافقین، نیروهای خود را از انجام دخالت مستقیم در ورود به عمق خاك ایران برحذر داشت و ابتدا برای كاستن از حجم نیروهای خودی در غرب، اقدام به تك وسیعی در خرمشهر نمود وسپس با هجوم و آتش سنگین در منطقه سرپل و صالح آباد، این مناطق را تصرف كرده و راه ورود منافقین به داخل را هموار ساخت، عراق هم چنین، پس از ورود منافقین به داخل، جهت پشتیبانی در چندین نوبت، اقدام به بمباران هوایی خطوط و نیروهای ایرانی كرد و هلیكوپترهای نیروبر عراق نیز، مرتبا به پشتیبانی منافقین مشغول بودند. هدف منافقین از حمله در عمق خاك ایران،  با چندین تانك برزیلی دجله (دارای چرخ های لاستیكی و سرعتی معادل 120 كیلومتر در ساعت)، تسخیر چندین شهر و در آخر رسیدن به تهران و بدست گرفتن قدرت بود، بر طبق زمانبندی، نیروها بایستی ساعت 6 بعد از ظهر روز دوشنبه 3 مرداد به كرند و ساعت 8 شب به اسلام آباد و 10 شب به كرمان شاه رسیده و در این شهر، دولت خویش را اعلام نمایند. اگر چه در ساعت های  مقرر به كرند و اسلام آباد رسیدند، اما در مسیر اسلام آباد – كرمان شاه و گردنه حسن آباد، از پیشروی آن ها جلوگیری شد.

در این عملیات (فروغ جاویدان) منافقین با 25 تیپ ( هر تیپ 200 نفر) شركت داشتند و بدین ترتیب مجموعاً بین 4 تا 5 هزار نیروی عملیاتی وارد ایران شدند.  مقارن ساعت 14:30 در تاریخ 3/5/67 منافقین و ارتش عراق عملیات مشترك خود را با هجوم زمینی از طریق سرپل ذهاب  و هلی برد  از جنوب گردنه پاطاق (نزدیكی سرپل ذهاب) آغاز و به طرف شهر كرند غرب پیشروی كردند و حدود ساعت 18:30 اولین تانك های عراقی با آرم منافقین وارد شهر شدند و پس از تصرف شهر به طرف اسلام آباد غرب پیشروی كرده، به محض رسیدن به مدخل شهر، اقدام به قطع برق و ارتباط مخابراتی و هم چنین تیراندازی و آشفته نمودن اوضاع كردند. تعدادی از نیروهای سپاه و مردم با آنان درگیر شدند كه به علت عدم انسجام نیروها و آمیختگی منافقین با مردم، اوضاع از كنترل نیروهای نظامی خارج، و شهر به تصرف آن ها در آمد. سپس با استفاده از تعداد زیادیتانكدجله و خودرو نیروهای پیاده به طرف كرمان شاه عزیمت كردند كه در منطقه حسن آباد (20 كیلومتری اسلام آباد) به دلیل سازماندهی جدید رزمندگان ایرانی و جمع آوری نیرو، منافقین زمین گیر شدند. نیروهای خودی در فاصله 200 متری آنان در ارتفاعاتچهارزبر ضمن تشكیل خط پدافندی با آنان درگیر شده، و بعد از ظهر 4 مرداد با محاصره شهر اسلام آباد، به منظور انسداد عقبه و راه فرار، سه راه اسلام آباد –  كرند را قطع، و آن ها را محاصره كردند. نیروهای اسلام در روز 5 مرداد عملیاتمرصاد را به رمزیا علی بن ابی طالب (ع)آغاز نمودند و طی چندین ساعت، صدها تن از منافقین را به هلاكت رسانده، و مابقی را به فرار وا داشتند. در این عملیات، رزمندگان اسلام از قسمت سه راهی اهواز (پشت پمپ بنزین اسلام آباد) دشمن را دور زدند و تلفات زیادی به منافقین وارد كردند. در این عملیات بیش از 2500 تن از منافقین به هلاكت رسیدند و بیش از چهارصد دستگاه خودرو، نفربر و تانك آنان منهدم شد.

نتایج عملیات

-        عقب راندن دشمن از خاك ایران اسلامی

-        به هلاكت رساندن حدود 2000 نفر و به اسارت درآوردن 250 تن از نیروهای دشمن.

ارسال شده در ساعت 14:42 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات والفجر 3



مقدمه

ارتش عراق پس از شكست در عملیات بیت المقدس و عقب نشینی سراسری خود، ارتفاعات مهم و سركوب مرزی را در اختیار داشت و به این ترتیب چند شهر مرزی همچون مهران زیر دید و تیر دشمن بود.

ارتش عراق با استقرار نیروهای خودی روی ارتفاعات مرزی مهران، علاوه بر ایجاد تسلط بر این شهر، موفق شده بود با نیروی كمتری از منطقه بدره پدافند كند. حال آن كه عقب راندن دشمن از روی ارتفاعات مرزی، پدافند در دشت را به او تحمیل می كرد و در نتیجه نیروی بیشتری زمین گیر می شد. بر همین اساس، طرح تأمین مهران – به عنوان دومین عملیات محدود در شرایط جدید – در دستور كار قرار گرفت.

اهداف عملیات

- آزادسازی شهر مهران از زیر دید و تیر دشمن.

- ایجاد سهولت در برقراری ارتباط شهرهای دهلران – مهران و نیز ایلام – مهران.

- تحمیل خطوط پدافند به دشمن و كشاندن او از ارتفاعات به دشت.

انهدام دشمن

بازپس گیری ارتفاعات و عوارض حساس زالوآب – كه به این وسیله دید دشمن نسبت به تنگه كنجاپنجم و حوالی سد كناپنجم و دشت مهران كور گردید.

آزادسازی ارتفاعات «نمه كلان بو» و قسمتی از ارتفاعات قلاویزان – كه دشمن را از تسلط كامل بر شهر مهران محروم  كرد و متقابلاً شهر بدره و عقبه دشمن به زیر دید قوای جمهوری اسلامی درمی آمد.

موقعیت منطقه

در منطقه دشت مهران، دو رشته ارتفاعات وجود دارد: در شمال، ارتفاعات زالوآب و كانی سخت و نمه كلان بو واقع است كه قسمت عمده آن در خاك ایران قرار دارد. در جنوب نیز ارتفاعات قلاویزان واقع است كه مرز ایران و عراق را مشخص می سازد. بین دو ارتفاع یاد شده، دشت مهران و دشت ورمهراز و زرباطیه عراق قرار دارد.

در قسمتی از ارتفاعات زالوآب و كانی سخت، مرز مشترك ایران و عراق است كه در سمت غربی آن، ارتفاعات نمه كلان بو با قللی بیش از 200 متر و كمتر از 400 متر ارتفاع واقع است. هم چنین، ارتفاعات زالوآب، كه دارای تپه هایی به ارتفاع 340، 325، 343 و 310 می باشد، در سمت شرق نمه كلان بو قرار دارد و مهم ترین قله آن معروف به كله قندی دارای 363 متر ارتفاع است.

تنگه كناپنجم در امتداد جاده مهران – ایلام و در شمال شرقی مهران واقع است كه به منزله گلوگاه ورود به دشت مهران – از طرف ایلام – محسوب می شود و ارتفاعات كله قندی بر این تنگه تسلط كامل دارد.

استعداد دشمن

- تیپ های 506، 417، 420، 502، 424، 18، 38، 48 و 503 پیاده.

- تیپ های 37 و 70 زرهی.

- تیپ 4 گارد مرزی.

- تیپ 4 پیاده كوهستانی.

- گردان های كماندویی المثنی، مدلول، بلال و حدیبه.

- گردان 9 مكانیزه تابع لشكر 2 پیاده كوهستانی.

- گردان 7 تانك تابع لشكر 2 پیاده كوهستانی.

- گردان 1 موشك ضد تانك.

- گردان های 53، 240 و 639 توپخانه و آتشبار خمپاره 120 .

سازمان رزم خودی

فرماندهی عملیات را قرارگاه نجف اشرف برعهده داشت و یگان های تحت امر این قرارگاه نیز عبارت بودند از:

الف) سپاه پاسداران:

- لشكر 41 ثارالله با استعداد 6 گردان.

- لشكر 5 نر با استعداد 7 گردان پیاده.

- لشكر 27 محمد رسول الله (ص) با استعداد 1 گردان پیاده.

- لشكر 17 علی ابن ابیطالب(ع) با استعداد 3 گردان پیاده.

- تیپ مستقل 21 امام رضا(ع) با استعداد 5 گردان پیاده.

- تیپ مستقل 11 امیرالمؤمنین(ع) با استعداد 2 گردان پیاده.

- تیپ مستقل 5 رمضان با استعداد 1 گردان تانك و 1 گردان مكانیزه.

ب) ارتش جمهوری اسلامی:

- تیپ 4 زرهی از لشكر 21 حمزه.

- تیپ 40 سراب (پیاده).

- تیپ 84 خرم آباد با استعداد دو گروهان پیاده + یك گروهان تانك.

توپخانه:

سپاه : 4 آتشبار

ارتش: 9 آتشبار

طرح عملیات

با توجه به مختصات جغرافیایی منطقه و اهمیت استراتژیك آن، عملیات به ترتیب در سه محور زالوآب و نمه كلان بو – دشت مهران – قلاویزان طراحی شد. رزمندگان می بایست پس از تأمین اهداف مورد نظر و در صورت مناسب بودن وضعیت پایگاه های دشمن، در شرق رودخانه كنجاپنجم مستقر شوند. در غیر این صورت، با احداث خاكریز در پشت رودخانه پدافند شود.

شرح عملیات

عملیات در ساعت 23 مورخ 7/5/1362 با رمز «یا الله» آغاز شد. در محور شمالی عملیات، ارتفاعات نمه كلان بو- به غیر از ارتفاع 270 معروف به كله قندی – تصرف و تأمین شد و ارتفاعات زالوآب به همراه ارتفاع 270 به محاصره درآمد.

در محور میانی (دشت مهران)، رزمندگان خودی با پشت سر گذاردن جاده مهران – ایلام، از پاسگاه دوراجی تا فرخ آباد را تأمین كردند.

در محور جنوبی، به رغم موفقیت های چشمگیر اولیه، از آن جا كه فرصت لازم برای احداث خاكریز از یال قلاویزان به سمت فیروزآباد و از آن جا به فرخ آباد به دست نیامد، تصرف اهداف این محور در مرحله اول عملیات كامل نگردید؛ لیكن در مرحله بعد این نقیصه مرتفع شد.

به این ترتیب، تنها محوری كه تصرف اهداف موجود در آن ناتمام مانده بود، محور شمالی بود. نیروهای دشمن كه در ارتفاعات زالوآب و كله قندی در محاصره بودند، یازده شبانه روز مقاومت كردند، دشمن تلاش فراوانی می كرد تا به هر نحو ممكن این ارتفاعات – به ویژه كله قندی – را از محاصره خارج كند. مضافاً به این كه می كوشید خط پدافندی نیروهای ایران را در دوراجی شكسته و سپس با جناح چپ خود الحاق كند.

اگرچه نیروهای خودی با مقاومت بسیار تلاش دشمن را در دوراجی و نمه كلان بو خنثی كردند، لیكن نیروهای عراقی همچنان در ارتفاعات زالوآب و كله قندی مستقر بودند. نهایتاً در سحرگاه 18/5/1362 فرمانده لشكر 27 (حاج همت) با یك گردان وارد عمل شد و مقاوت نیروهای عراقی مستقر در ارتفاع مذكور را در هم شكست.

نتایج عملیات

- آزادسازی دو جاده ایلام – مهران – دهلران.

- آزادسازی ارتفاعات زالوآب و نمه كلان بو.

- آزادسازی دشت مهران.

- برقراری ارتباط جبهه های میانی و جنوبی از طریق دو جاده فوق الذكر.

- كشته و زخمی شدن بیش ازده هزار تن از نیروهای دشمن.

- به اسارت درآمدن 509 تن از نیروهای دشمن.

- ساقط شدن 6 هلی كوپتر دشمن.

- انهدام بیش از 200 تانك و نفربر.

- انهدام بیش از 200 خودرو حامل نفرات و یا مهمات.

- انهدام بیش از 20 انبار مهمات.

- انهدام بیش از 100 خودرو حامل نفرات و یا مهمات.

- انهدام بیش از 20 انبار مهمات.

ارسال شده در ساعت 14:3 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات نصر 7

مقدمه

حضور دشمن روی ارتفاعات منطقه سردشت – به ویژه ارتفاع دوپازا – نه تنها استقرار نیروهای خودی را در منطقه با مشكلات زیادی مواجه می كرد، بلكه با زیرپوشش قرار دادن عناصر ضد انقلاب، تردد آنها را نیز تسهیل می نمود. بر همین اساس، انجام عملیات به منظور رفع این معضل در دستور كار فرماندهی سپاه پاسداران قرار گرفت. 

اهداف عملیات

- خارج كردن منطقه عمومی سردشت از دید و تیر دشمن.

- ایجاد خط مناسب پدافندی در نوار مرزی .

- زیر دید و تیر قرار دادن شهر قلعه دیزه عراق.

- مهار تردد عناصر ضد انقلاب در محور سردشت.

موقعیت منطقه

سلسله ارتفاعات دوپازا (2791)، كه از بلندترین ارتفاعات منطقه محسوب می شود، در 13 كیلومتری جنوب سردشت و در نوار مرزی واقع است. این ارتفاعات از شمال به دو ارتفاعاسپیدان وبفلت؛ از جنوب به ارتفاعاتلك لك، شهید زین الدین،فرفری وكله قندی؛ از شرق به كوه هایرستم آلیان و كانی رش و از غرب به دشت و شهرقلعه دیزه عراق محدود می شود.

استعداد دشمن

مسئولیت پدافند از این منطقه بر عهده تیپ 97 پیاده از لشكر 24 عراق بود كه بعد از عملیات نصر 5، این تیپ با چند گردان از تیپ های 81 و 18 پیاده و نیز گردان 49 تانك – كه در احتیاط لشكر 24 بود – تقویت شد.

با شروع عملیات، یگان های زیر نیز وارد منطقه عملیات گردیدند:

- تیپ های 71، 29، 78، 505 و 439 پیاده.

- تیپ 17 زرهی.

- یك گردان كماندویی از سپاه یكم.

- دو گردان كماندویی از سپاه پنجم.

- یك گردان كماندویی از سپاه 24.

- یك گروهان كماندویی از سپاه 28.

هم چنین، توپخانه دشمن به استعداد حدود شش گردان بود.

سازمان رزم خودی

قرارگاه قدس:

- لشكر 27 محمد رسول الله (ص) به استعداد 5 گردان.

- لشكر31 عاشورا به استعداد 3 گردان.

- تیپ مستقل 18 الغدیر به استعداد 2 گردان.

- تیپ مستقل 29 نبی اكرم(ص) به استعداد 3 گردان.

هم چنین، هفت گردان توپخانه از سپاه و دو گردان توپخانه از ارتش تحت امر قرارگاه قدس بودند.

طرح عملیات

عملیات می بایست در حدفاصل ارتفاعاتدوپازا وتپه شاه مراد و در دو مرحله انجام شود. در مرحله اول، تصرف ارتفاعاتدوپازا و یال های آن، تپهشاه مراد و یال ارتفاعاتبلفت – واقع در خاك ایران – مورد تأكید قرار گرفت. در مرحله دوم نیز تصرف ارتفاعاتبلفت – واقع در خاك عراق – در دستور كار بود.   هم چنین، نیروها می بایست از سه محور زیر وارد عمل شوند:

محور 1: شمال تپهشاه مراد.

محور 2: از قله اصلیدوپازا به سمت جنوب.

محور 3: از سمت راست قلهدوپازا تایال بلفت خودی در شمالدوپازا.

شرح عملیات

ساعت 24 روز 13/5/1366 یگان های عملیاتی از خط پدافندی خودی حركت كرده و بر اساس طرح مانور می بایست رأس ساعت 2 بامداد درگیری را آغاز نمایند. در ساعت مقرر، به علت پرتاب منور و نیز تیراندازی دشمن درون شیارها هیچ یك از یگان ها برای شروع درگیری آماده نبودند. این وضعیت ادامه داشت تا این كه در ساعت 30: 2 عملیات با رمز مبارك «یا زهرا(س)» در محور 3 آغاز شد. پنج دقیقه بعد نیروهای دو محور دیگر نیز با دشمن درگیر شدند.

در حالی كه نیروهای دشمن پس از اندك مقاومتی عقب نشینی می كردند، قوای خودی با موفقیت در سراسر خط به پیش می رفتند. در این میان، نیروهای محور3 ، ساعت 50: 2 هنوز نتوانسته بودند ارتفاع سمت راست قله اصلی را كه نقطه الحاق آنها با نیروهای محور 2 بود، تصرف كنند. نیروهای محور 1 نیز قسمت عمده ای از اهداف خود را تصرف كرده و در حال پاكسازی بودند.

در ساعت 40: 3 با تصرف ارتفاعات سمت راستقله دوپازا، الحاق محورهای 2 و 3 انجام شد. این در حالی است كه دشمن روی سه ارتفاع دیگر محور 3 همچنان در حال مقاومت بود. حدود ساعت 6 یكی از ارتفاعات مذكور (چهارمین ارتفاع در منتهی الیه شمال دوپازا) توسط نیروهای محور 3 تسخیر شد. در همین زمان، قوای محور 1 نیز مابقی اهداف خود را تأمین كرده و سپس روییال دوپازامستقر گردیدند.

در ساعت 8 نیروهای محور 2 ضمن درگیری شدید با دشمن، ارتفاع پشت قله اصلی را به تصرف در آوردند. نیروهای محور 3 نیز توانستند اهداف باقی مانده در جناح راست دوپازا و روی یال بلفت خودی را تأمین كنند. به این ترتیب، مرحله اول عملیات با موفقیت به پایان می رسد و یگان ها با استقرار روی ارتفاعات به تحكیم مواضع خود می پردازند.

در ساعت 10 صبح، نیروهای دشمن پس از اجرای آتش سنگین توپخانه، با حمایت تانك ها و هلی كوپترهای خود پاتك كرده و با نیروهای خودی در محورهای 1 و 3 درگیر می شود و نهایتاً در ساعت 11 ضمن تحمل تلفات عقب نشینی می كنند.

از ساعت 16 مقدمات مرحله دوم آغاز می گردد. در این ساعت، ابتدا روی مواضع دشمن اجرای آتش می شود، سپس در ساعت 18 نیروهای پیاده به صورت آتش و حركت از دو محور جاده و یالبلفت به سمت دشمن حمله ور می شوند. نیروهای عراقی كه تا این زمان زیر آتش پرحجم خودی متحمل تلفات زیادی شده بودند، پس از مقاومت اندكی تسلیم شدند. به این ترتیب، در اولین ساعات درگیری قله اول بلفت سقوط می كند. ساعتی بعد، پس از اجرای آتش سنگین روی قله اصلیبلفت، نیروهای پیاده پیشروی كرده و ضمن درگیری با دشمن به تدریج منطقه را آزاد می كنند. دشمن كه می دانست با از دست دادن ارتفاعبلفت می بایست خط پدافندی اش را در فاصله دورتری تشكیل دهد، سعی می كرد با اعزام نیروهای احتیاط، پیشروی نیروی مقابل را متوقف كند.

پس از ساعت ها درگیری، نیروهای خودی موفق شدند تا صبح روز بعد آخرین قلهبلفت را فتح كرده و آن را پاكسازی كنند. به این ترتیب، مرحله دوم عملیات نیز با موفقیت به پایان می رسد.

با توجه به اهمیت این منطقه، دشمن طی ده شبانه روز با پاتك های سنگی خود كوشید تا مناطق متصرف را بازپس گیرد، لیكن تنها موفق شد در نهمین پاتك، كه در نزدیك های صبح روز 23/5/66 انجام شد، قله اصلیبلفت را تصرف كرده و تا نیمه این ارتفاع پیش رود.

با اقدام به موقع و سریع فرماندهی عملیات جهت تمركز آتش روی قله اصلی، دشمن در ساعت 40: 7 با تحمل تلفاتی از این قله عقب نشست. در ساعت 10: 10 مجدداً دشمن با سازماندهی و تقویت سریع نیروهای خودی و با حمایت آتش توپخانه و پشتیبانی چندین هلی كوپتر به قله اصلیبلفت یورش برده و برای دومین بار در این روز قله مذكور را تصرف كرد. از ساعت 11 الی 30: 11  آتش متمركز خود را روی این قله ریخته و سپس نیروهای پیاده جهت بازپس گیری مجدد قله وارد عمل شدند و در نتیجه، بار دیگر قله اصلی بلفت از تصرف دشمن خارج شد.

نیروهای عراقی همچنان به تلاش خود برای دستیابی به این قله ادامه دادند، به طوری كه در ساعات بعد قله مذكور در چندین بار مورد هجوم آنها قرار گرفت. بر همین اساس و به منظور جلوگیری از وارد آمدن تلفات به قوای خودی و نیز دستیابی به خط پدافندی مطمئن فرمان عقب نشینی از قله مذكور صادر می شود.

نتایج عملیات

- تصرف سلسله ارتفاعات دوپازا.

- قطع دید وتیررسی دشمن از منطقه عقبه خودی و متقابلاً در دید و تیررس قرار گرفتن عقبه دشمن.

- دستیابی به میدانی وسیع جهت ادامه عملیات.

- به اسارت درآوردن 259 نفر و كشته و زخمی شدن حدود 7000 نفر از دشمن.

- انهدام 9 انبار مهمات.

- انهدام 10 تانك و چند عراده توپ.

- انهدام 14 خودرو.

وارد آوردن 50 تا 60 درصد خسارت به یگان های دشمن:

- تیپ 81 پیاده با 4 گردان.

- گردان 2 از تیپ 18 (این گردان تحت امر تیپ 97 بود).

- تیپ 97 با 4 گردان.

- تیپ 29 پیاده.

- گردان كماندویی از لشكر24.

ارسال شده در ساعت 14:2 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات كربلای 3


عملیات كربلای 3ایده انجام عملیات نظامی در دریا – پس از عدم موفقیت عملیات والفجر مقدماتی – با سفر دریایی فرماندهان یگان های زمینی سپاه پاسداران و بررسی وضعیت تعرض به منافع عراق در شمال خلیج فارس طرح شد. این امر موجب شد كه فرماندهان لشكرها و تیپ ها به آموزش یگان های خود جهت عملیات در آب بپردازند.

بر همین اساس، به موازات آماده سازی یگان ها برای عملیات در هور، اندیشه عملیات در دریا علیه منافع عراق بارور شد و در نتیجه ماموریت تعرض به اسكله های نفتی العمیه و البكر به نیروی دریایی سپاه پاسداران (قرارگاه نوح) واگذار گردید.

به منظور انجام عملیات ایذایی و محدود، طراحی جهت حمله به اسكله الامیة عراق در خلیج فارس تصویب و اجرای این ماموریت به نیروی دریایی سپاه واگذار شد و یكی از یگان های با تجربه نیروی زمینی سپاه از لشكر 14 امام حسین (ع)، برای انجام این عملیات، به قرارگاه نوح مامور گردید و در ساعت 30/1 دقیقه بامداد روز سه شنبه 11/6/1365، با رمز مقدس حسبنا الله و نعم الوكیل آغاز شد.

اهداف عملیاتانگیزه اصلی عملیات تصرف و انهدام دو اسكله العمیه و البكر بود. در كنار هدف اصلی، اهداف دیگری نیز دنبال می شد كه عبارت بودند از:

-        تكمیل عملیات والفجر 8 با ساقط كردن مهم ترین پایگاه دریایی دشمن و كوتاه كردن دست او از شمال خلیج فارس.

-        ایجاد فضا و منطقه سالم دریایی برای كشتیرانی.

-        اجرای یك عملیات دریایی و نشان دادن حضور مقتدرانه نیروی دریایی سپاه در خلیج فارس.

منطقه  عملیاتدو اسكله نفتی الامیه و البكر در آب های خلیج فارس و در جنوب شرقیراس البیشه با فاصله 12 كیلومتر ازیكدیگر، در یك راستا – نسبت به خط شمال – واقع شده اند. سواحل جمهوری اسلامی، در شمال این اسكله ها وبندر فاو،خورعبدالله وبوبیان نیز درغرب آن قرار دارند. محل تعبیه این سكوها، نقطه تلاقی آب هایاروند رود وخورعبداللهباخلیج فارس است . عمق آب در اطراف این اسكله ها  در حال مد، 34 متر و در حالت جزر، بین 30 تا 31 متر است.

فاصله این دو سكو تا مواضع خودی (در نهر قاسمیه)، به ترتیب، 25 و35 كیلومتر است وطی مسافت میان این اسكله ها تا ام القصر، 3 ساعت به طول می انجامد.

سكوهایالبكر و الامیه، قبل از شروع جنگ، از عمده ترین محل های صدور نفت عراق بودند كه كشتی های بزرگ با تناژ بیش از 300 هزار تن، با پهلو گرفتن در كنار این سكوها، بارگیری می كردند و به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص این دو اسكله(عمیق بودن آب در این منطقه و ...) یك سوم نفت عراق از این منطقه صادر می شد.

علاوه بر این، با قرار گرفتن این دو اسكله برسر راهام القصر و بندر بصره، كشتی های بازرگانی عراق، در كنار آن ها لنگر می انداختند و پس از فرا رسیدن موعد تخلیه و یا بارگیری، راهی بنادر مذكورمی شدند.

با شروع جنگ و تلاش عراق برای افزایش صدور نفت، فعالیت این سكوها زیاد و در نتیجه، به صورت یكی از اهداف مورد حمله ایران درآمد.

با وجود همه موانع و مشكلات موجود، تصرف سكوها – به دلیل اهمیت این منطقه برای جمهوری اسلامی مزایای زیر را در بر داشت:

ارزش سیاسی

تصرف این دو اسكله، تسلط بر شمال خلیج فارس را به دنبال داشت. و لازم به یادآوری است بعد از عملیات والفجر 8 – كه جمهوری اسلامی اعلام كرد بر شمال خلیج فارس مسلط شده است – عراق تعدادی خبرنگار و فیلمبردار به روی اسكله ها آورده بود، تا بدین وسیله نشان دهد كه هنوز این منطقه، دارای فعالیت است. هم چنین این عملیات مقارن با تشكیل كنفرانس سران غیر متعهدها در حراره بود و لذا قبل از این كه آن را عملیات نظامی صرف محسوب كنیم، می بایستی به عنوان یك عملیات سیاسی نظامی قلمداد كرد.

زمینه سازی برای تصرف و تهدید ام القصر

با گذشتن امكانات وسیعی روی اسكله ها، رفتن به سوی ام القصر به راحتی انجام می گرفت. از طرف دیگر، نیروهای خودی می توانستند، روزها در این منطقه مستقر و شب ها جهت انجام عملیات، به سوی بوبیان حركت و مجدداً به این منطقه باز گردند.

استعداد دشمنتركیب قوای دشمن روی هر یك از سكوها، شامل یك گروهان تقویت شده از تیپ 440 دریایی بود. گردان 4، حفاظت ازسكوی العمیه و گردان 1، حفاظت از سكوی البكر را بر عهده داشت.

قوای خودیهدایت و فرماندهی عملیات بر عهده قرارگاه نوح (ع) بود كه جهت اجرای عملیات یگان های زیر را تحت امر داشت:

-        لشكر 14 امام حسین (ع) با 2  گردان احتیاط.

-        دو ناو تیپ 14 كوثر و 13 امیرالمومنین (ع) به عنوان پشتیبان عملیات.

طرح عملیاتبراساس طرح مانور عملیات، دو ناو تیپ كوثر و امیرالمومنین (ع) باید دهانه خور عبدالله را برای جلوگیری از پشتیبانی نیروهای دشمن مستقر روی اسكله ها مسدود  می كردند. نیروهای غواص لشكر امام حسین (ع) نیز توسط قایق به نقطه رهایی انتقال می یافتند و سپس با تاریك شدن آسمان، از سه محور به سوی اسكله العمیه روانه شده و آن را تصرف می كردند. آن گاه، نیروهای سوار بر شناور وارد عملیات شده و روی اسكله مستقر می شدند. در صورت امكان، اسكله البكر نیز باید مورد هجوم قرار می گرفت.

شرح عملیاتحدود ساعت 21 مورخ 10/6/1365 نیروهای غواص به سمت هدف حركت كردند؛ لیكن به دلیل مشكلاتی همچون مغایرت جهت وزش باد با جهت حركت غواص ها، قطع تماس آنان با فرماندهی و نیروهای پشتیبانی و ... موجب تاخیر در رسیدن به هدف تعیین شده گردید.

حدود ساعت 4 بامداد نیروهای غواص محور راست موفق شدند به سمت چپ اسكله العمیه رسیده و خود را به بالای اسكله و روی پَد هلی كوپتر برسانند و با محرز شدن درگیری روی اسكله، رمز عملیات (حسبناالله و نعم الوكیل) توسط فرماندهی قرارگاه قرائت شد. نیروها به سرعت عملیات پاكسازی پَد و آماده كردن محل برای ورود دیگر نیروها را انجام دهند.

در ساعت 05:30 یكی از گروهان های سوار شناور به اسكله رسید و متقابلاً دشمن نیز كه سمت راست اسكله را در اختیار داشت، به سوی قایق های این گروهان شلیك كرد و همین امر موجب شد فشار وارد بر غواص های مستقر در اسكله كاهش یابد.

با روشن شدن آسمان، نیروهای غواص محورهای دیگر موقعیت خود را یافته و به طرف اسكله حركت كردند. به این ترتیب، حدود ساعت 8 صبح اسكله العمیه به طور كامل به تصرف درآمد. سپس، اسكله البكر مطابق طرح به آتش كشیده شد.

نخستین فشار دشمن به العمیه در ساعت 10 با پرتاب یك موشك آغاز شد و به دنبال آن نیروی هوایی عراق به بمباران منطقه پرداخت. پرتاب موشك های دوربرد تا به هنگام شب نیز ادامه یافت؛ به گونه ای كه تا صبح روز دوم عملیات، چهار فروند دیگر به سوی اسكله شلیك شد. هم چنین، دشمن توانست حوالی نیمه شب 8 فروند شناور خود را به طرف اسكله بیاورد.

با فرارسیدن روشنایی روز دوم عملیات، هواپیمای دشمن در منطقه حضور یافته و اسكله را بمباران كردند. سپس، ناوچه های عراقی آرایش گرفته وبا حمایت هلی كوپترها به سمت اسكله پیشروی كردند. فشار روی نیروهای خودی هر لحظه بیشتر می شد و بدیهی بود كه بدون عملیات پشتیبانی و تكمیلی – كه انجام آن به دلایلی صورت نگرفت – عملیات می بایست در همین حد ایذایی خاتمه یافته و نیروها منطقه را ترك كنند. به همین دلیل نیروها عقب نشستند و نزدیك ظهر اسكله العمیه در حالی كه تاسیسات و تجهیزات آن كاملا منهدم شده بود، مجددا به تصرف دشمن درآمد.

نتایج عملیاتتلفات و ضایعات وارده به دشمن در این عملیات به شرح ذیل می باشد:

-        كشته شدن 63 نفر.

-        به اسارت درآمدن بیش از 100 نفر.

-        ساقط شدن دو هواپیمای جنگنده.

-        انهدام یك ناوچه.

-        انهدام 15 قبضه ضد هوایی و 2 دستگاه رادار.

-        به غنیمت درآمدن 4 دستگاه رادار.

ارسال شده در ساعت 13:53 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات ثامن الائمه(ع)

شكست حصر آبادن

5 مهر 1360


در دورترین منطقه جنوب غربی ایران، جزیره ای به نام آبادان قرار دارد كه از جنوب، آب های گرم خلیج فارس و از شمال و مشرق رودخانه های كارون و بهمنشیر و از غرب، اروندرود آن را در برگرفته اند. اروند رود – كه تنها رودخانه قابل كشتیرانی در ایران است و تا پیش از جنگ تحمیلی عراق علیه ایران، بنادر بزرگ و فعالخرمشهر و آبادان در مسیر این آبراه واقع بوده اند. آبادان را از عراق جدا می كند. تاریخ شهرآبادان با تاریخ صنعت كشورمان و به ویژه پالایشگاه آن گره خورده است.

محاصره شهر آبادان

پس از تجاوز عراق در 31 شهریور 1359 و اشغال سریع بخش هایی از خاك ایران، خرمشهر مهم ترین شهر بندری ایران، پس از 40 روز مقاومت دلیرانه، با خیانت آشكار لیبرال ها و منافقین، به دست دشمن افتاد. پس از سقوط خرمشهر، رژیم عراق در صدد برآمد تا جزیره آبادان را هم اشغال كند و تلاش كرد تا از طریق شرق كارون و شمال بهمنشیر وارد آبادان شود، زیرا عبور از این قسمت آسان تر از عبور از رودخانه كارون در جنوب خرمشهر بود. با چنین وضعیتی آبادان در یك محاصره 330 درجه ای قرار می گرفت و عبور از رودخانه بهمنشیر می توانست آن را با خطر جدی روبه رو كند. دشمن می پنداشت اگر بتواند از این رودخانه بگذرد، آبادان را برای همیشه از آن خود كرده است.

عراقی ها برای تصرف آبادان در 8 آبان 1359، در منطقه ذوالفقاری روی رودخانه بهمنشیر پل شناور نصب و با عبور دادن قسمتی از نیروهای خود، وارد جزیره آبادان شدند و از آن جهت منطقه ذوالفقاری را انتخاب كرده بودند كه با استفاده از پوشش نخلستان ها بتوانند از دید رزمندگان اسلام دور مانده و به راحتی وارد شهر گردند.

عملیات ثامن الائمه (ع) گر چه به عنوان یكی از چهار عملیات بزرگ و برجسته در چارچوب سلسله تلاش هایی كه برای آزاد سازی مناطق اشغالی انجام گرفت، به شمار می رود ولی این عملیات به منزله « نقطه عطف» و «حلقه واسط» برای انتقال استراتژی جنگ از وضعیت گذشته به وضعیت جدید بود. سردار محسن رضایی در این باره می گوید:

«عملیات ثامن الائمه(ع) نقطه عطف است و به عنوان مبداء آغاز استراتژی مرحله دوم جنگ است و یكی از نقاط اعتماد به نفس در استراتژی مرحله دوم، عملیات ثامن الائمه (ع) بود كه حلقه واسط و مبداء تحول بود.»

رزمندگان اسلام شبانه سلاح بر دوش، پیاده و سواره به منطقه شتافتند و با جانبازی و فداكاری بسیار، چنان مقاومتی از خود نشان دادند كه دلاوری ها و شجاعت های آنان در این منطقه به نام «حماسه ذوالفقاری» به عنوان برگ زرینی در تاریخ دوران دفاع مقدس به ثبت رسید. در این نبرد 280 نفر از نیروهای بعثی به هلاكت رسیده و 130 نفر به اسارت در آمدند و رزمندگان ایران توانستند از نفوذ نیروهای دشمن به شهر آبادان جلوگیری به عمل آوردند.

نیروهای عراقی بعداز این شكست، سعی كردند از طرف فیاضیه (بین ایستگاه 12 و خرمشهر) به سمت آبادان پیشروی كنند كه در این منطقه نیز با مقاومت دلاورمردان اسلام مواجه و مجبور به عقب نشینی شدند. این عملیات تا 18 آبان 1359، ادامه داشت و سرانجام نیروهای بعثی از روستای نخلستان عبادی نیز پاكسازی و تا 4 كیلومتری شمال رودخانه بهمنشیر مجبور به عقب نشینی شدند.

بعداز این حماسه، جهاد سازندگی موفق شد، جاده ای در میان باتلاق های اطراف آبادان احداث كند. این جاده نیروهای دشمن را دور می زد و به جاده آبادان – ماهشهر وصل می شد. از طریق این جاده كه به جاده وحدت معروف بود، تداركات نظامی نیروهای ایرانی آسان تر و سریع تر انجام می گرفت.

به دنبال صدور فرمان امام خمینی (ره) در چهاردهم آبان 1359، مبنی بر این كه :

«حصر آبادان باید شكسته شود»

نیروهای مسلح تمام تلاش و امكانات خود را برای شكستن محاصره آبادان به خاطر اجرای فرمان امام خمینی(ره) به كار بستند.

صدام كه خود را ناتوان از تصرف آبادان می دید، بعداز یازدهمین نشست سران عرب در «امان» كه در 6 آذر 1359، تشكیل شد، چنین گفت:

«ما نمی خواهیم كشورگشایی كنیم. ما فقط می خواستیم، تهدید ایران را از شهرهای خود دور سازیم!»

این گفته بیانگر ناتوانی عراقی ها در پیشروی، در خاك ایران بود.

مقام معظم رهبری در مورد تاثیر سخنان امام (ره) در نجات آبادان چنین فرودند:

«آبادان در معرض حمله و خطر بود، مثل خونین شهر، منتهی همین تاكید امام كه تكلیف شرعی كردند كه مبادا آبادان سقوط بكند، نیروهای رزمنده را كه در آن جا بود، تقویت كردند. البته در آبادان سپاه آن روز برتر از ارتش بود. بعداً ارتش هم در آبادان مستقر شد و در یك مورد كه نیروهای دشمن ازبهمنشیر عبور كردند و وارد جزیره آبادان شدند، بسیج توده ای مردم و شرافت نظامی عده ای از نظامیان ما حماسه آفرید و عراقی ها را در جایی كه واقعاً بیرون كردن دشمن از آن جا بسیار دشوار بود، كوبیدند. عده ای را كشته و تار و مار كردند  و عده ای را به داخل رودخانه انداختند و عده ای هم كه توانستند، فرار كردند. عامل اصلی در حفاظت از آبادان همان فرمان امام بود و داغی كه از سقوط نیمی از خونین شهر در دل برادران وجود داشت.»

منطقه عملیات

منطقه عملیات ثامن الائمه (ع) در شرق رودخانه كارون و در حد فاصل شمال شهر آبادان وجنوب منطقه دارخوین قرار داشت و شامل سرپل دشمن به وسعت 150 تا 180 كیلومتر مربع می شد كه در اشغال نیروهای عراقی بود. عوارض حساس منطقه، رودخانه كارون و دو جاده اهواز – آبادان و ماهشهر – آبادان بودند و عوارض مصنوعی منطقه نیز بیشتر شامل مواضع و استحكامات دشمن نظیر خاكریزهای متعدد، مواضع تانك، سنگرهای اجتماعی و انفرادی می شدند. با توجه به اهمیت دو پلقصبهو حفار برای دشمن كه به منزله معبر و محل اتصال عقبه های او در شرق كارون بودند، مواضع واستحكامات فراوان و تعداد زیادی نیروی رزمی در این دو محور وجود داشتند.

وضعیت دشمن

دشمن برای استقرار در منطقه سرپل، واقع در شرق رودخانه كارون، دچار تناقض بود؛ از یك سو به لحاظ اهمیت منطقه و ضرورت حفظ آن می بایست از نیروی بسیاری استفاده می كرد و از سوی دیگر، با توجه به محدودیت عقبه خود، تجمع این میزان نیرو برایش ناممكن بود. در عین حال، شناخت عراقی ها از توان نیروهای خودی در عقب راندن دشمن – به ویژه پس از ناكامی ارتش در عملیات های سوم آبان 1359 و بیستم دی 1359 – آن ها را مطمئن كرده بودكه مورد تعرض جدید قرار نخواهند گرفت. استعداد و آرایش یگان های دشمن در این منطقه برابر اسناد به دست آمده از تیپ 8 مكانیزه ارتش عراق در 26 مرداد 1360 عبارت بودند از:

1- تیپ 8 مكانیزه از لشكر 3 زرهی كه به سه گردان مكانیزه و یك گردان تانك در شمال سرپل و جنوب سلمانیه مواضع پدافندی را اشغال و تحكیم كرده بود.

2- تیپ 6 زرهی از لشكر 3 زرهی كه با سه گردان تانك و یك گردان مكانیزه در قسمت مركزی و شرقی در شمال جاده ماهشهر – آبادان مستقر بود.

3- تیپ 44 پیاده از لشكر 11 پیاده، كه با یك گردان تحت امر لشكر 3 زرهی در قسمت جنوبی منطقه سرپل و جنوب جاده ماهشهر – آبادان پدافند می كرد.

4- تیپ 12 زرهی لشكر 3 در غرب كارون در احتیاط قرار داشت و گردان های تانك الطارق و سیف سعد و چند گردان جیش الشعبی، گردان پیاده از تیپ 44 و گردان 1 از تیپ 33 نیروی مخصوص نیز در منطقه شرق كارون استقرار داشتند.

برابر شواهد، قراین و اسناد موجود، در پی گسترش حملات رزمندگان اسلام به منطقه اشغالی سرپل در نیمه اول سال 1360، دشمن دچار اضطراب شده و احتمال حمله نیروهای خودی را پیش بینی می كرد. بااین حال، عراقی ها همچنان به استقرار در مناطق اشغالی اصرار داشتند و این امر بدین دلیل بود كه عراقی ها تصور می كردند كه نیروهای اسلام از انجام دادن عملیات دقیق و برنامه ریزی شده در سطحی گسترده ناتوان هستند. در واقع فرماندهی عراق احتمال تدارك حمله از محور شرق رودخانه را پیش بینی می كرد اما به هیچ وجه تصور          نمی كرد این حمله، گسترده و همه جانبه باشد.

5- استعداد دشمن در این منطقه برابر یك لشكر تقویت شده بود، ضمن این كه فرمانده سپاه سوم می توانست از احتیاط لشكرهای 5 مكانیزه و 9 رزهی كه در جنوب غربی اهواز و سوسنگرد مستقر بودند، برای تقویت لشكر 3 زرهی استفاده كند.

طرح عملیات

الف ) اهداف و ماموریت

هدف اصلی عملیات، انهدام نیروهای دشمن در شرق رودخانه كارون وتصرف و تامین منطقه بود. در طرح اولیه سپاه آمده بود:

«سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مستقر در آبادان و دارخوین و ماهشهر ماموریت دارند تا به  همآهنگی و همكاری كامل لشكر 77 پیاده خراسان از محور فیاضیه و دارخوین به طور گسترده و از سه محور ایستگاه 12 و ایستگاه 7 و جاده ماهشهر– آبادان تك نمایند و نیروهای دشمن را كه از كنار كارون تا جاده ماهشهر – آبادان گسترش داشتند، به طور كامل محاصره و بعداز انهدام دشمن، در منطقه متصرفه پدافند نمایند.»

سران نظامی امیدوار بودند با انجام عملیات ثامن الائمه (ع) تهدید احتمالی دشمن برای تصرف آبادان كه عراق آن را به صورت اهرم فشاری علیه ایران در تبلیغات خود مورد استفاده قرار می داد، خنثی شود. از سوی دیگر، در این عملیات پس از پاكسازی شرق رودخانه كارون، نیروهای خودی از خطوط پدافندی آزاد شده و امكان به كارگیری آن ها در مراحل بعدی آزاد سازی مناطق اشغالی فراهم می شد.

ب ) سازمان رزم خودی

تركیب نیروهای عمل كننده در این عملیات، شامل ارتش، سپاه، بسیج و نیروهای ژاندارمری به این شرح بود:

-        لشكر 77 با سه تیپ شامل 9 گردان نیروی پیاده؛

-        سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با 16 گردان نیروی پیاده كه در سازمان سه قرارگاه تیپی عمل می كرد؛

-        تیپ 37 زرهی شیراز؛

-        گردان 251 تانك از لشكر 16 زرهی؛

-        گردان 107 ژاندارمری؛

-        گروه رزمی 291 تانك؛

-        جهاد سازندگی، علاوه بر احداث جاده وحدت در فروردین 1360، امور مقدماتی مهندسی عملیات را انجام داد.

پس از حذف بنی صدر برای نخستین بار بود كه نیروهای عمل كننده در چنین مقیاسی با هم تركیب شده به نحو شایسته ای با یكدیگر همكاری و هم آهنگی می كردند، چنان كه این اقدام، الگوی مناسبی برای ادامه همكاری ارتش و سپاه در سایر عملیات ها شد.

ج) طرح مانور

در طرح مانور، سه محور عمده و یك محور فرعی برای انجام عملیات در نظر گرفته شده بود: محور شمالی شامل منطقه دارخوین و محمدیه و محور جنوبی شامل محور فیاضیه و ایستگاه 7 بود. بر اساس این طرح، تلاش فرعی نیروها برای پشتیبانی نیز در محور جاده ماهشهر – آبادان انجام می شد. در این میان، محور دارخوین و فیاضیه با هدف تصرف و تامین پل هایحفار و قصبه دارای اهمیت بیشتری بودند و در صورت برخورداری نیروهای خودی از سرعت عمل، امكان انهدام و اسارت بسیاری از افراد دشمن در این محور وجود داشت. و همین ضرورت، در آرایش نیروها مؤثر بود، كه به این ترتیب مشخص شد:

محور دارخوین – محمدیه: پنج گردان از سپاه (چهار گردان آفندی و یك گردان احتیاط) و سه گردان از ارتش (دو گردان آفندی و یك گردان احتیاط) و یك گردان تانك در احتیاط و پشتیبانی.

محور فیاضیه: پنج گردان از سپاه (چهار گردان آفندی و یك گردان احتیاط) و سه گردان از ارتش (یك گردان آفندی و دو گردان احتیاط).

محور جاده ماهشهر – آبادان: دو گردان از سپاه (یك گردان آفندی و یك گردان احتیاط) و دو گردان از ارتش ( یك گردان آفندی و یك گردان پدافند).

برای پشتیبانی عملیات، سه گردان توپخانه و 50 قبضه سلاح پدافند هوایی در نظر گرفته شده بود.

در مجموعه، به نظر می رسید، دشمن به دلیل برخورداری از نیروهای احتیاط و به ویژه امكان به كارگیری لشكرهای 5 مكانیزه و 9 زرهی تحت امر سپاه سوم، در موضع برتری قرار داشت، لیكن نیروهای خودی با توجه به شناخت دقیق از دشمن، ویژگی برتر عملیاتی، تركیب جدید سپاه و ارتش – كه پیش از این هرگز در این سطح وجود نداشت – و بهره برداری مناسب از زمین، از موقعیت بهتری برخوردار بودند. افزون بر این، دشمن به لحاظ درك و باوری كه از توان نیروهای خودی داشت، به طور نسبی در غافل گیری به سر می برد و این عوامل در مجموع می توانست دست یابی به پیروزی را آسان كند.

در این میان، افزایش قابل توجه نیروهای سپاه در مقایسه با عملیات های پیشین و نقش طراحان نظامی سپاه در طرح ریزی و هدایت عملیات، از جمله ویژگی های عملیات ثامن الائمه (ع) و عامل برتری نیروهای خودی در برابر دشمن بود.

بدین ترتیب، عملیات ثامن الائمه (ع) به منظور شكستن محاصره آبادان و انهدام نیروهای دشمن در شرق رودخانه كارون پس از آماده سازی مقدمات آن، آغاز شد.

شرح عملیات

عملیات در ساعت 1 بامداد روز پنجم مهر 1360 آغاز شد. قوای ایران در ساعات نخست عملیات، باتهاجم به مواضع دشمن و در هم شكستن مقاومت نیروهای آنان، خاكریزهای اول دشمن را تصرف وتأمین كردند. مقاومت اولیه نیروهای عراقی در برخی از محورها و به ویژه تداوم آن در منطقه پل حفار، نشان دهنده هوشیاری نسبی دشمن بود. بنابر گزارش اسیران عراقی، اسارت یكی از نیروهای خودی در منطقه  عملیاتی تیپ 8 مكانیزه در محور دارخوین سبب هوشیاری دشمن شده بود، ولی شناخت نادرست فرماندهان نظامی عراق نسبت به توان نیروهای خودی كه بر مبنای برآوردهای عملیات های ناكام پیشین ایجاد شده بود، سبب شد در برابر حمله نیروهای خودی واكنش مناسبی نشان ندهند.

با روشن شدن هوا و ادامه پیشروی نیروهای خودی از محور شمالی به سمت پلماردو تهدید عقبه نیروهای دشمن، نخستین ضربه شكننده بر نیروهای عراقی وارد آمد. بااین حال، نیروهای دشمن در منطقه پل حفار همچنان مقاومت می كردند. گستردگی محورهای تهاجم و عقب ماندگی دشمن سبب شد تا نیروهای خودی با به دست گرفتن ابتكار عمل و ادامه پیشروی در محورهای مختلف، دشمن را تحت فشار قرار دهند.

از سوی دیگر، در پی تغییر وضعیت میدان نبرد، فرماندهی نیروهای دشمن تلاش می كرد تا تاریك شدن هوا به مقاومت در پل حفار ادامه دهد. دشمن قصد داشت، باتقویت منطقه، ابتدا منطقه سرپل را حفظ كند و پس از آن، با نصب پل روی رودخانه كارون، نیروهای محاصره شده را نجات دهد وسپس، با استقرار در منطقه غرب رودخانه كارون، از ادامه پیشروی نیروهای خودی جلوگیری كند.

بر همین اساس، دشمن در اولین اقدام با وارد كردن تیپ 10 زرهی گارد جمهوری، سعی كرد، پل حفار را حفظ كرده و با استقرار تیپ 16 زرهی از لشكر 6 زرهی درغرب رودخانه كارون، از پیشروی نیروهای خودی جلوگیری كند. تهاجم رزمندگان به نیروهای تیپ 10 سبب شد تا این نیروها در همان لحظات اولیه حضور در منطقه سرپل، محاصره شده و عقب نشینی كنند، در صورتی كه اگر در حمله به تیپ 10 تأخیر صورت می گرفت، بی گمان نیروهای تیپ 10 دشمن پس از حضور در منطقه، دست به ضد حمله می زدند.

با آزاد شدن جاده ماهشهر – آبادان در ساعت 8:32 بامداد روز پنجم مهر و پیشروی نیروهای خودی از شمال به جنوب وتصرف پل قصبه، امكان مقاومت از عراقی ها گرفته شده بود.

در بعد از ظهر همان روز بخشی از پل حفار تصرف شده بود ولی عراقی ها برای باز نگه داشتن عقبه نیروهای محاصره شده خود در شرق كارون، همچنان مقاومت می كردند،  چنان كه با تاریك شدن هوا حركت ستون نیروهای دشمن از اهواز به سمت خرمشهر دیده می شد.

بدین ترتیب، روز اول عملیات در حالی به پایان رسید كه دشمن به دلیل عقب ماندگی، توان مقابله با نیروهای خودی را نداشت و تنها، به تاریك شدن هوا، باز نگاه داشتن پل حفار برای تقویت منطقه و یا امكان عقب نشینی نیروهای محاصره شده امید بسته بود. در روز دوم عملیات (ششم مهر)، در حالی كه پیشروی نیروهای خودی همچنان ادامه داشت، دشمن واكنش جدی از خود نشان نداد و از بعدازظهر همان روز نیروهای عراقی به تدریج تسلیم شده و یا عقب نشینی كردند و سرانجام در پایان این روز عملاً منطقه سرپل دشمن آزاد شد.

در روز سوم عملیات نیز در پی پاكسازی منطقه، محاصره آبادان به پایان رسید و فرمان امام خمینی مبنی بر شكستن حصر آبادان، در مدت 48 ساعت آفند تحقق یافت و نیروهای خودی پس از پاكسازی كامل منطقه، در ساحل شرقی رودخانه كارون استقرار یافتند. در این عملیات علاوه بر آزاد سازی منطقه اشغالی در شرق رودخانه، بخش وسیعی از نیروهای خودی – كه درگیر پدافند در منطقه بودند – آزاد و برای عملیات های بعدی آماده شدند.

نتایج عملیات ثامن الائمه (ع)

در این عملیات سلحشوران اسلام به نتایج مهمی دست یافتند، از جمله:

1-    ساحل شرقی رودخانه كارون تصرف و تامین گردید.

2-    آبادان از محاصره یك ساله خارج شد.

3-    بیش از 150 كیلومتر مربع از اراضی اشغال شده، آزاد گردید.

4-    بیش از 3 هزار نفر از نیروهای دشمن كشته و زخمی شدند و 1656 نفر نیز به اسارت در آمدند.

5- تعداد 90 دستگاه تانك و نفربر، 100 دستگاه انواع خودرو دشمن منهدم گردید و تعداد 3 فروند هواپیما و یك فروند هلیكوپتر عراق نیز سرنگون شدند.

همچنین 100 دستگاه تانك، 60 دستگاه نفربر، 3 دستگاه لودر و 150 دستگاه خودرو به غنیمت گرفته شد.

صدام پس از این شكست 7 تن از فرماندهان خود را تیرباران كرد.

با توجه به نقش شجاعانه لشكر 77 پیاده با تصویب شورای عالی دفاع درتاریخ یازدهم مهر 1360، به لشكر پیروز خراسان تغییر نام داد.

پیامدهای شكسته شدن محاصره آبادان

موفقیت عملیات ثامن الائمه (ع) درابعاد مختلف پیامدهایی به همراه داشت كه آن را در دو محور عمده، داخلی و خارجی ارزیابی می كنیم.

الف - پیامدهای داخلی

1- با انجام موفقیت آمیز اولین عملیات وسیع ایران در جبهه ها ، روحیه نیروهای رزمنده تقویت وتوانمندانه تر از پیش به نبرد با دشمن پرداختند.

2- از نظر سیاسی وضعیت سیاسی كشور منسجم تر شد و كمتر از یك هفته بعد از این عملیات، مردم با شركت در سومین انتخابات ریاست جمهوری، حضرت آیت الله خامنه ای را به ریاست جمهوری برگزیدند، كه این امر منجر به موفقیت بیشتر در سیاست های خارجی نظام نیز گردید.

3- با تثبیت دولت اسلامی و وحدت نظر مسئولین نظام، موضع گیری های قاطعانه و به موقعی در قبال مسائل خارجی انجام گرفت.

ب: پیامدهای خارجی

مهم ترین پیامد خارجی این عملیات تشكیل شورای همكاری خلیج فارس توسط كشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس، به منظور جلوگیری از گسترش و نفوذ انقلاب اسلامی و یاری رساندن به رژیم متجاوز عراق بود، همچنین تحركات نظامی امریكا در خلیج فارس  به منظور اعمال فشار بر ایران و حمایت از كشورهای منطقه بیشتر شد.

امریكا با اعزام ناوگان نظامی خود در خاورمیانه و آب های دریای عمان، مانورهایی انجام داد و تهاجم  تبلیغی گسترده ای را علیه ایران آغاز كرد و با نشر اكاذیب و شایعات، وحشت  بی مورد رژیم های منطقه را از ایران بیشتر كرد.

ارسال شده در ساعت 13:52 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات عاشورا

اهداف عملیات

در قرارداد 1975 الجزایر، خط الراس ارتفاعات میمك به عنوان مرز ایران و عراق تعیین گردید. سپس كمیته های مشترك دو كشور برای تهیه اسناد لازم و میله گذاری مرز به گفتگو پرداختند. این گفتگوها كه به كندی انجام می شد، تا آستانه وقوع انقلاب اسلامی به نتیجه تعیین كننده ای نرسید. در این میان، رژیم عراق كه به تعیین قطعی مرزها تمایلی نشان نمی داد، با پیروزی انقلاب اسلامی زمینه را بر ملغی كردن قرارداد مذكور فراهم دید و در تاریخ 19/6/1359 به میمك حمله كرد و در تاریخ 21/6/1359 آن را اشغال كرد.

چهار ماه بعد (19/10/1359)، طی عملیات ضربت ذوالفقار، اگر چه دشمن از قلل میمك عقب رانده شد، لیكن شمال و غرب این منطقه همچنان تحت اشغال او بود. این وضعیت ادامه داشت تا این كه عملیات عاشورا به منظور آزادسازی ارتفاعات شمال میمك و نیز دامنه غربی آن طراحی و به اجرا درآمد.

اهداف عملیات

-        انهدام بخشی از قوای دشمن.

-        تحمیل پدافند در دشت به دشمن.

-        ایجاد تسهیلات در رفت و آمد از جنوب به غرب و بالعكس و نیز ارتباط و اتصال جبهه های جناحین میمك.

-        آزاد سازی قسمتی از اراضی اشغالی.

-        تامین منطقه میمك با تسخیر و تصرف ارتفاعات مهم منطقه، همچون: گرگنی، فصیل و فرورفتگی میمك.

موقعیت منطقه

سراسر منطقه عملیاتی پوشیده از شیارها و پستی و بلندی های بسیاری است كه پراكندگی آنها شكل پیچیده ای به منطقه می دهد. نوع زمین منطقه از خاك رس و در بعضی نقاط همراه با شن می باشد كه حركت خودروها را دچار مشكل می كند.

حد فاصل تنگه های بینا و بیجار كه عملیات در آن متمركز گردیده بود، ارتفاعات نسبتا بلندی قرار دارد كه مرتفع ترین آنها كوه میمك است. به هر میزان كه از ارتفاعات به طرف خاك عراق پیشروی شود، به تدریج زمین پست تر گردیده و تقریبا مسطح می شود.

ارتفاعات مهم این منطقه عبارتند از: كانی سخت، زالوآب، شورشیرن، شینو، میمك، فصیل، گرگنی، تلخاب، گلم زرد، قلالم و كانی شیخ.

استعداد دشمن

-        تیپ های 403، 503 و 604 پیاده.

-        تیپ 4 پیاده كوهستانی.

-        تیپ 46 مكانیزه.

-        تیپ 12 زرهی.

-        یك گردان از گارد ریاست جمهوری.

-        یك گردان كماندویی.

-        یك گردان جیش الشعبی.

سازمان رزم خودی

فرماندهی و هدایت عملیات بر عهده قرارگاه سلمان بود و نیروهای عمل كننده متناسب با وظایف و اهداف مورد نظر به چهار قسمت به شرح زیر تقسیم شدند:

قرارگاه سلمان

فجر 1

سپاه = تیپ مستقل 21 امام رضا (ع) با 4 گروهان تانك از تیپ زرهی 28 صفر.

ارتش = تیپ 1 لشكر 81 زرهی با 2 گردان.

فجر 2

سپاه = تیپ مستقل انصار الحسین (ع).

در احتیاط كل عملیات بودند و تا پایان عملیات وارد عمل نشدند.

فجر 3

سپاه = لشكر  5 نصر با 4 گردان + 1 گروهان تانك از تیپ زرهی 28 صفر.

ارتش = گردانِ 211 تانك از لشكر 84 پیاده.

فجر 4

سپاه = تیپ مستقل 29 نبی اكرم (ص).

ارتش = یك گروهان از گردان 211 تانك.

توپخانه = 3 گردان از ارتش و 2 گردان از سپاه.

طرح عملیات

پس از انجام شناسایی های لازم، عملیات از سه محور زیر طراحی گردید:

محور اول= ارتفاعات فصیل، 350 و بانی-  تلخاب، كه در مأموریت فجر 1 بود.

محور دوم = ارتفاعات فصیل و یال میمك، كه در مأموریت فجر 3 بود.

محور سوم = فرورفتگی میمك، كه در مأموریت فجر 4 بود.

شرح عملیات

از غروب روز 25/7/1363، نیروها به طرف اهداف خود حركت كردند. درگیری با دشمن با رمز یا اباعبدالله الحسین (ع) حدود ساعت 01:30 بامداد در محور میانی (فصیل) آغاز شد و رزمندگان پس از چندین ساعت نبرد موفق شدند در ساعت حدود 9 صبح ارتفاعات فصیل را تصرف و سپس پاكسازی كنند. در این میان، تلاش برای تصرف یال میمك (348) به نتیجه نرسید.

در محور جنوبی (فرورفتگی میمك) كه درگیری در ساعت 02:45 آغاز شد، اگر چه نیروها توانستند به برخی از اهداف خود دست یابند، لیكن در حالی كه فاقد سنگرهای دفاعی بوده و از امكانات پشتیبانی نیز بی بهره بودند، با پاتك زرهی دشمن مجبور شدند عقب نشینی كنند.

در محور شمالی (گرگنی)، نیروها كه اغلب اوقات خود را به خنثی سازی میادین مین و بازكردن معبر اختصاص داده بودند، سرانجام پس از مدتی درگیری با دشمن توانستند ارتفاع گرگنی را تصرف كنند.

در این میان دشمن با جمع آوری و سازماندهی نیروهایش از صبح روز دوم پاتك های سنگین خود را كه به آتش شدید توپخانه و حملات هوایی همراه بود، آغاز كرد و هر بار با مقاومت نیروهای خودی مواجه شد و ضمن تحمل تلفات و ضایعات مجبور می شد عقب نشینی كند.

نهایتا، پس از چند روز درگیری بین طرفین، مواضع متصرفه تأمین گردید.

نتایج عملیات

-        بازپس گیری بیش از 50 كیلومتر مربع از مناطق اشغالی.

-        تصرف بخش مهمی از ارتفاعات منطقه (فصیل – گرگنی).

-        در معرض تهدید قرار گرفتن جاده بدره – مندلی.

-        آزاد شدن جاده مرزی خودی.

-        كشته و زخمی شدن حدود 1500 نفر از نیروهای دشمن.

-        به اسارت درآمدن 190 نفر.

-        انهدام چندین دستگاه تانك و خودرو نظامی.

-        به غنیمت درآمدن 4 تانك، 7 خودرو، 6 قبضه تفنگ 106 میلیمتری، 29 قبضه خمپاره انداز و تعداد زیادی سلاح سبك و مهمات.

ارسال شده در ساعت 13:50 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات نصر8

ا

عملیات نصر  8

در تداوم سلسله عملیاتی كه در جبهه شمال غرب انجام شد، ضرورت اجرای عملیات به منظور فراهم سازی عملیات بزرگ و گسترده در این جبهه بیش از پیش احساس می شد. به همین دلیل به رغم دشواری های موجود، عملیات نصر 8 از سوی سپاه پاسداران طراحی شد.

اهداف عملیات

تصرف ارتفاعگرده رشو در نتیجه تسلط بر بخشی ازرودخانه قلعه چولانو تسهیل عبور نیروها.

منطقه عملیات

منطقه عملیاتی در شمالسلیمانیه واقع و توسط ارتفاعات بلندگرده رش،گوجار، قمیش، دولبشك، الاغلو، ویولان، گرده شیلانو نیزدشت هرمدان و تپه های جنگاویاحاطه شده است. در این میان، ارتفاع گرده رش از اهمیت بیشتری نسبت به سایر ارتفاعات برخوردار است؛ چرا كه برای ورود به منطقه غرب رودخانه قلعه چولان و انجام عملیات های بعدی می بایست این ارتفاع تصرف می شد.

از جمله ویژگی های این منطقه نیز می توان از كوهستانی بودن، محدودیت عقبه، نبود       جاده – به طور خاص در مورد ارتفاع گرده رش – و سرما نام برد.

استعداد دشمن

مسئولیت منطقه عملیاتی بر عهده سپاه یك ارتش عراق بود كه با لشكر 44 پیاده از این منطقه – به ویژه ارتفاع گرده رش – دفاع می كرد. تعدادی گردان خفیفه و گروه هایی از نیروهای جاش (كردهای محلی) نیز در مناطقی همچون ارتفاع گوجار، ویسی و الاغلو استقرار داشته و تحت امر این لشكر از مناطق مذكور حفاظت می كردند. تنها نیروی احتیاط لشكر 44 در آغاز عملیات، گردان كماندویی آن بود و حتی سپاه یكم نیز كه پدافند منطقه   دربندیخان– شاخ مامندرا با چهار لشكر بر عهده داشت، فقط توانست تیپ 77 پیاده و یك گردان كماندویی را جهت پاتك به منطقه اعزام كند. در مجموع، یگان هایی كه تحت امر لشكر 44، قبل و حین عملیات در منطقه حضور یافتند، به قرار ذیل می باشد:

-        تیپ های 39، 74، 77، 83 و 603 پیاده.

-        گردان كماندویی تابع سپاه یكم و گردان كماندویی تابع لشكر 44 پیاده.

-        گردان تانك ابن حارث تابع لشكر 27 پیاده.

-        گردان های 53 و 69 توپخانه.

قوای خودی

نیروهای عملیات بر اساس استعدادی برابر با 11 گردان پیاده به شكلیك قرارگاه ثابت و یك قرارگاه احتیاط سازماندهی شدند.

قرارگاه نجف اشرف هدایت نیروهای زیر را به عهده داشت:

لشكر  11 امیرالمومنین (ع)

لشكر  21 امام رضا (ع)

لشكر  57 اباالفضل (ع)

لشكر  155 ویژه شهدا

تیپ مستقل 12 قائم (عج)

هم چنین، لشكرهای 7 ولی عصر (عج)، 52 قدس و تیپ های مستقل 35 امام حسن(ع) و مسلم به عقیل به عنوان احتیاط قرارگاه در نظر گرفته شدند.

طرح عملیات

مانور عملیات برای تصرف ارتفاع گرده رش به شرح زیر طراحی گردید:

-        تصرف نیمه جنوبی ارتفاع 1418 (قله دوم) توسط لشكر 21.

-        تصرف نیمه غربی ارتفاع 1426 (قله اول) توسط لشكر 11.

-        تصرف نیمه شمالی ارتفاع 1418 (قله سوم) توسط لشكر 57.

-        تصرف نیمه شرقی ارتفاع 1426 (قله اول) توسط تیپ 12.

-        تصرف ارتفاعات 1317 و 1348 (قله چهارم) توسط لشكر 155 ویژه.

هم چنین ، در صورت فراهم شدن شرایط مشاعه، یگان های احتیاط برای تصرف ارتفاعویولان و دشت هرمدانوارد عمل می شدند.

ضمناً، نیروهای اتحاد میهنی كردستان عراق می بایست روی ارتفاع ویولان و شمال آن وارد عمل شود تا ضمن تجزیه توان دشمن، راه ورودی قرارگاه رمضان به داخل خاك عراق بیشتر تامین گردد.

شرح عملیاتنیروها با حركت از محورهای مختلف پس از 5 الی 8 ساعت راهپیمایی، در نزدیكی مواضع دشمن استقرار یافته و به انتظار فرمان آغاز عملیات نشستند. سرانجام عملیات در ساعت 01:16 بامداد 29/8/1366 با رمز مباركیا محمد بن عبدالله، ادركنی آغاز شد و یگان های عملیاتی به طور هماهنگ و هم زمان به مواضع دشمن یورش بردند و پس از یك ساعت موفق شدند قلل 1424، 1426 (قله اول)، 1418 (قله دوم)  و 1391 (قله سوم) و قرارگاه تاكتیكی تیپ 39 را تصرف كنند. از ساعت 5 صبح، دشمن با بكارگیری عناصر باقیمانده از تیپ 39 پاتك كرده و توانست یكی از یگان های خودی را حدود 300 متر عقب  براند.

با روشن شدن آسمان، پاتك دوم عراق نیز شروع شد كه با مقاومت قوای خودی سركوب گردید. پس از آن، هیچ تحرك موثر و مهمی از دشمن در طول روز اول مشاهده نشد.

در شب دوم، نیروهای خودی مجددا وارد عمل شده و سه قله دیگر گرده رش را تصرف كرده و در نهایت موفق شدند به طور كامل این ارتفاع را در اختیار بگیرند.

دشمن كه ارتفاع گرده رش را از دست داده بود، از روز سوم عملیات شروع به  پاتك برای  بازپس گیری این ارتفاع كرد كه هر یك از آن ها با مقاومت طرف مقابل خنثی شد.

از تاریخ 2/9/1366 نیروهای اتحاد میهنی كردستان عراق روی ارتفاع ویولان وارد عمل شد. این اقدام موجب شد دشمن توجه خود را به آن محور معطوف نماید و پس از دو روز درگیری آن ها را به عقب براند.

نتیجه عملیات-        تصرف ارتفاع گرده رش

-        كشته و زخمی شدن حدود 300 تن از نیروهای دشمن

-        به اسارت در آمدن 200 تن از نیروهای دشمن

ارسال شده در ساعت 13:40 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات طریق القدس

آزاد سازی سوسنگرد و بستان و تأمین مرزهای بین المللی


جمهوری اسلامی ایران تنها دو ماه پس از پیروزی در عملیات ثامن الائمه (ع)، عملیات طریق القدس را در سال دوم جنگ (آذرماه سال 1360) با سرعت بسیار و بر پایه تحولات جدید و شور و هیجان ایجاد شده در كشور، به عنوان بزرگ ترین عملیات خود در مقیاس گسترده، طرح ریزی كرد. سازماندهی نیروهای داوطلب با انگیزه شهادت طلبی در سازمان سپاه و در آستانه فرا رسیدن ماه محرم، برجسته ترین ویژگی این عملیات بود.

با موفقیت عملیات ثامن الائمه (ع)  كه نشان داد طراحی و انجام عملیات های گسترده با سبك و شیوه جدید امكان پذیر است – فرماندهان سپاه و ارتش طی جلسات متعددی شرایط جدید را مورد بررسی قرار داده و مبتنی بر آن

1-    انهدام هر چه بیشتر ماشین جنگی عراق.

2- دست یافتن به مواضعی مناسب جهت كم كردن خطوط پدافندی و نهایتاً آزاد سازی نیروهای خودی از پدافند به منظور افزایش توان خودی در عملیات بعدی.

3-    آماده شدن برای انجام عملیات نهایی و آزاد سازی گام به گام مناطق اشغالی.

مبتنی بر این استراتژی، دوازده طرح موسوم به «كربلا» تهیه شد كه میزان تناسب توان خود با ظرفیت مورد نیاز منطقه عملیاتی، وضعیت زمین از جنبه نظامی و نیز اهمیت          منطقه عملیاتی، از عوامل اصلی در تعیین تقدم هر یك از طرح های مزبور بود، بر همین اساس، پس از مباحث مختلف میان فرماندهان سپاه و ارتش عملیات طریق القدس به عنوان اولین گام از سلسله عملیاتكربلا طراحی و به مرحله اجرا در آمد.

اهداف عملیات

مهم ترین اهداف عملیات طریق القدس عبارت بودند از :

-        آزاد سازی شهر بستان و بیش از 50 روستای منطقه

-        انهدام نیروهای دشمن در منطقه با استعداد بیش از یك لشكر

-        قطع ارتباط بین دو نیروی عمده در مناطق عمومی اهواز و دزفول

-        رسیدن به هور و امكان نفوذ در خاك عراق.

علل انتخاب منطقه

پس از پاكسازی منطقه اشغالی در شرق رودخانه كارون در عملیات ثامن الائمه(ع)، هنوز در جبهه جنوب سه منطقه در اشغال دشمن قرار داشت كه عبارت بودند از :غرب روخانه كارون و شهر خرمشهر، منطقه بستان و سوسنگرد و منطقه غرب رودخانه كرخه. این مناطق از نظر وسعت، هدف، استعداد و گسترش نیروهای دشمن دارای موقعیت های متفاوتی بودند، بنابراین با توجه به توانایی و امكانات نیروهای خودی برای انجام عملیات، منطقه سوسنگرد و بستان برای عملیات انتخاب شد.

موقعیت منطقه

منطقه عمومی عملیات در شمال غربی اهواز قرار داشته و دارای زمین های مرتفع، پست و هموار می باشد كه از شمال به ارتفاعات الله اكبر، میش داغ و تپه های رملی، در جنوب به رودخانه نیسان و هویزه، در غرب، از یك سو به دغاغله و رودخانه نیسان و از سوی دیگر، به رودخانه سابله و نهر عبید و روستای صالح حسن و از آن جا به سمت تپه های رملی در شمال امتداد می یابد و از شرق به هورالهویزه و تنگه چزابه و مرزهای بین المللی محدود می شود.

زمین منطقه در شمال، رملی و از جنس ماسه های بادی است. سمت بیشتر ارتفاعات منطقه، از شمال غربی به جنوب شرقی و شیب زمین در مكان های مختلف، متفاوت است.  رودخانه های این منطقه شامل رودخانه كرخه با عرض تقریبی 25 تا 400 متر و عمق 5/1 تا دو متر است كه عبور از آن بدون استفاده از پل های موجود، غیر ممكن می باشد؛ رودخانه كرخه كور در حمیدیه كه از رودخانه كرخه منشعب شده و تغییر مسیر می دهد؛ نهر سابله به عنوان شاخه ی جدا شده از كرخه و نهر نیسان به عنوان شاخه اصلی، جدا شده از كرخه كه ابتدا به نام مالكیه وارد سوسنگرد شده و از آن جا به بعد نهر نیسان نامیده می شود.

عوارض مصنوعی منطقه به این شرح بود: جاده آسفالته سوسنگرد - پله سابله- بستان؛ جاده معروف به تعاون كه دشمن ساخته بود و از حد فاصل بستان – سابله به پل نیسان و به سمت جفیر امتداد داشت؛ میدان های مین و مواضع احداثی دشمن. آبادی های این منطقه شامل دهلاویه، بردیه، دغاغله، سابله، چزابه و دیگر روستاها می باشد.

وضعیت دشمن

ارتش عراق پس از ناكامی در تصرف سوسنگرد و پیشروی به سمت اهواز، در خارج از شهر و غرب سوسنگرد مواضع پدافندی خود را با استفاده از موانع طبیعی و مصنوعی در محور جابر حمدان در شمال رودخانه كرخه و محورهای دهلاویه، سویدانی و هویزه در جنوب كرخه به گونه ای مناسب تحكیم و تثبیت كرد.

عراقی ها پس از عملیات ثامن الائمه (ع) و تحمل ضربه مهلك ناشی از آن، تمام توان خود را برای شناسایی تحركات و مقاصد نیروهای خودی بسیج كرد و تا 60 درصد موفق به كشف این اطلاعات شد. اما به دلیل نقص اطلاعات، همچنان در تردید به سر می برد و در تجزیه و تحلیل خود به این نتیجه رسیده بود كه یكی از راه كارهای احتمالی نیروهای خودی، تمركز تلاش اصلی برای عملیات، در محور غرب سوسنگرد، عبور از پل سابله به سمت بستان و نیز تلاش پشتیبانی، از شمال كرخه و محور الله اكبر، جنوب ارتفاعات رملی به سمت غرب و تنگه چزابه می باشد. دشمن برای مقابله با این راه كارها، تركیب و شكل استقرار نیروهای خود را با استفاده از موانع موجود آرایش داد. ارتش عراق كه برای پشتیبانی و تقویت نیروهای خود به پل های روی رودخانه های كرخه و سابله و جاده های شمالی جنوبی متكی بود، حفاظت و حمایت از پل ها را تشدید كرد. در عین حال، عوارض رودخانه های منطقه تحرك فوق العاده و پشتیبانی سریع را برای دشمن غیر ممكن كرده بود.

استعداد دشمن

نیروهای دشمن در شمال كرخه تیپ 26 زرهی از لشكر 5، تیپ 93 پیاده از لشكر 4 پیاده كوهستانی، گردان 1 پیاده از تیپ 23، تیپ 31 و 32 نیروی مخصوص و نیروهای جیش الشعبی بود.

نیروهای دشمن در جنوب كرخه شامل تیپ های 25 مكانیزه و 16، 30 و 96 زرهی از لشكر 6 زرهی، تیپ 48 پیاده از لشكر 11 پیاده، تیپ 12 زرهی از لشكر 3 زرهی، یك گردان ازتیپ 32 نیروی مخصوص، گردان 20 دفاع الواجبات، نیروهای كماندویی لشكر 7 پیاده و نیروهای جیش الشعبی بود.

دشمن پس از آگاهی از سمت تك نیروهای خودی اقدامات زیر را انجام داد:

1-    جابه جایی تیپ 30 زرهی با تیپ 35.

2-    تقویت منطقه غرب سوسنگرد با تیپ 30 نیروی مخصوص.

3-    تمركز تیپ 31 نیروهای مخصوص و گروه های كماندو در شمال كرخه، تنگه چزابه و پل های كرخه.

4-    ایجاد تمركز در گردان های تیپ 12 در شمال كرخه و تنگه چزابه به عنوان نیروی احتیاط و پاتك.

5-    ایجاد تمركز در تیپ 48 پیاده و تیپ 93 در مثلثفینیخی و شمال كرخه.

6-    ایجاد تمركز در گردان های تیپ 26 شمال كرخه به ویژه خطوط دوم.

7-    تقویت خطوط دفاع غرب سوسنگرد یا تیپ 30 زرهی، گردان هایطارق و المثنی.

8- جابه جایی تیپ 10 زرهی از منطقهمسیله به حوالی قرارگاه لشكر 6 زرهی به عنوان احتیاط آن لشكر برای اجرای تك در منطقه غرب سوسنگرد.

9-    تمركز در ذخیره مهمات توپخانه و تانك و سلاح ضد تانك و ضد هوایی و افزایش مهمات خطوط اول.

10- تمركز در تقویت نیروی حمایت از پل ها و تقویت سلاح و مهمات مربوط به آن.

اقدامات نیروهای خودی پیش از عملیات

مهم ترین اقدامات نیروهای خودی حد فاصل عملیات های ثامن الائمه (ع) تا طریق القدس، عبارت بودند از:

1- شناسایی خطوط و عمق دشمن؛ مهمترین شناسایی عمق با هدف انهدام دشمن در شمال غربی رودخانه نیسان شامل منطقه غرب سوسنگرد و حاشیه هور و از پشت دشمن در روستاهای دفار، نهركسر، شیخ محمود و تا حوالی بیت نعمه می شد. برای شناسایی معابر خودی به دشمن و برعكس، شناسایی موانع مصنوعی شامل میادین مین، خاكریزها و سایر تاسیسات و نیز شناسایی و ثبت تحركات و استعداد پشتیبانی دشمن اعم از هوایی، هوانیروز، توپخانه و پدافند هوایی اقداماتی انجام گرفت. هم چنین منطقه شمال كرخه در حدفاصل جناح دشمن و ارتفاعات میشداغ در منطقه رملی نیز شناسایی شد كه اطلاعات آن بسیار حائز اهمیت بود و منجر به طرح ریزی عملیات به صورت احاطه ای شد و جاده معروف بر روی منطقه رملی نیز بر اساس همین اطلاعات و برابر نیاز عملیات احداث شد و بدین ترتیب، امكان دسترسی نیروهای خودی در خیز اول به عقبه دشمن در تنگه چزابه فراهم شد.

2- سازماندهی نیروهای مردمی به كوشش و تدبیر سپاه پاسداران، به گونه ای كه در محاسبات عملیات، میزان استعداد و توان سپاه به عنوان یكی از عوامل تعیین كننده در آغاز عملیات و كسب موفقیت مورد تاكید قرار گرفت.

3- طرح ریزی عملیات بر پایه شناسایی از منطقه وتوان موجود نیروهای خودی و انجام دادن برخی جابه جایی ها و تقویت منطقه كه با ظرافت و دقت خاصی انجام گرفت.

4-    نزدیك كردن خطوط خودی به دشمن با ایجاد خاكریزهای كوتاه.

5-    اجرای طرح آب برای محدود كردن خطوط پدافندی و آزاد كردن نیرو.

6-    احداث جاده ای به طول 15 تا 20 كیلومتر در زمین های رملی شمال منطقه عملیاتی.

در پی شهادت برخی از فرماندهان ارتش و سپاه پس از عملیات ثامن الائمه(ع)، انتصاب های جدید موجب تغییراتی در مدیریت جنگ شد كه در گسترش و تأمین همكاری سپاه و ارتش نقش به سزایی داشت.

سازمان رزم خودی

 در این عملیات، نیروهای سپاه پاسداران برای اولین بار در قالب «تیپ» شركت داشتند كه عبارت بودند از:

تیپ 1 عاشورا با استعداد 9 گردان پیاده.

تیپ 2 كربلا با استعداد 3 گردان پیاده.

تیپ 3 امام حسین (ع) با استعداد 8 گردان پیاده.

تیپ امام سجاد (ع).

تیپ امام حسن(ع) با استعداد 3 گردان پیاده (به عنوان احتیاط عملیات).

هم چنین، یگان های ارتش متشكل بودند از :

تیپ 3 از لشكر 92 زرهی.

تیپ های 1 و 2 از لشكر 16 زرهی.

تیپ 1 از لشكر 77 پیاده.

8 گردان توپخانه.

طرح مانور

طرح كلی مانور عملیات به شرح ذیل تهیه و تصویب شد:

الف- تلاش اصلی:

با توجه به تحلیل و ارزیابی فرماندهان از نوع آرایش نیروهای پدافندی دشمن و نیز تفكر حاكم بر فرماندهان ارتش عراق و نوع نگرش آنان نسبت به توانایی نیروهای انقلابی و عدم باور دشمن نسبت به امكان عبور قوای خودی از منطقه رملی شمال عملیات، این منطقه به عنوان فلش اصلی عملیات انتخاب شد تا موجب غافلگیری دشمن شود، بر همین اساس، مقرر شد شمال كرخه با استفاده از یك مانور احاطه ای و با به كار بردن یك تیپ زرهی ارتش و دو تیپ پیاده سپاه پاكسازی شده و تنگه چزابه تامین می شود.ب – تلاش پشتیبانی: به منظور حمایت از تلاش اصلی و تامین منطقه جنوبی عملیات، یك مانور جبهه ای با استفاده از دو تیپ زرهی ارتش و دو تیپ پیاده سپاه تصویب شده كه ضمن پشتیبانی از تلاش اصلی، اهداف دیگری را دنبال می كرد كه عبارت بودند از: آزادسازی بستان و منطقه غرب سوسنگرد و نیز دستیابی به كرانه شمالی رودخانه نیسان و سواحل شرقی هورالعظیم.

شرح عملیات

عملیات در ساعت 00:30 بامداد 8/9/1360 با عبور نیروهای پیاده یگان های سپاه از میادین مین و مواضع دشمن، در چند محور به طور هم زمان آغاز شد. نیروهای عمل كننده در محور شمال عملیات، در همان ساعات اولیه درگیری موفق شدند مواضع نیروهای عراقی را در خطوط اول تصرف كرده و نیروهای احتیاط دشمن را در پشت خطوط پدافندی منهدم كنند. میزان موفقیت اولیه یگان های سپاه در محور شمال به حدی بود كه فرمانده تیپ زرهی ارتش نیز به گردان های زرهی و مكانیزه خود فرمان داد تا از معابر بازشده با چراغ روشن عبور كرده و ضمن انهدام دشمن و حمایت از نیروهای پیاده خودی به سوی هدف های خود در عمق منطقه پیشروی كنند. به این ترتیب، در ساعت 6 بامداد روز اول عملیات، تیپ امام حسین (ع) به همراه یك گردان از تیپ 3 زرهی از لشكر 92 موفق شدند تنگه چزابه را تصرف و تامین كنند. در این محور تا ساعت 9 صبح روز اول، تمامی اهداف تعیین شده، تامین گردید.

در محور جنوبی عملیات، اوضاع به گونه ای دیگر بود. دشمن كه فلش اصلی عملیات نیروهای ایرانی را از این محور می دانست، با بهره گیری از موانع متعدد و هوشیاری نیروهایش به سختی مقاومت كرده و مانع پیشروی قاطع نیروهای ایرانی شده بود. نیروهای خودی به رغم شكستن برخی از خطوط اولیه و تصرف پل سابله، با روشن شدن هوا مجبور به عقب نشینی شدند.

با بروز شرایط سخت در محور جنوبی عملیات، تصمیم گرفته شد كه نیروهای خودی در شمال با ورود به منطقه ابوچلاچ (منطقه كوچك محصور بین شاخه های رودخانه كرخه درغرب بستان) به سوی شرق و جنوب شرقی پیشروی نموده، بستان و منطقه سابله را تصرف و تأمین نمایند.

این مرحله از عملیات در روز دوم با ورود یگان های سپاه به منطقه ابوچلاچ تحقق یافت و شهر بستان پس از 420 روز اشغال آزاد شد.

متعاقب ورود نیروهای خودی به مثلث سابله و پیشروی به سوی ساحل شمال رودخانه سابله و نهر عبید نیروهای باقی مانده عراقی موضع خود در این منطقه را ترك و به جنوب رودخانه سابله گریختند.

روزهای سوم تا پنجم عملیات با تبادل آتش بین طرفین و تلاش نیروهای خودی برای نگهداری و تحكیم مواضع متصرفی سپری شد.

در روز ششم عملیات (13/9/1360) دشمن سعی كرد تا از تعلل نیروهای ایرانی در اتخاذ یك پدافند مطمئن و مستحكم، در منطقه مثلث شكل شمال سابله، سود جسته و آن را مجددا به تصرف خود درآورد و از آن طریق بستان را در معرض تهدید قرار دهد. اما هوشیاری نیروهای خودی و حضور به موقع نیروهای تقویتی (پیاده و زرهی) در قسمت شمال پل سابله، موجب شد تا دشمن با تحمل تلفات سنگین چندین كیلومتر عقب نشینی نموده و در جنوب سابله مستقر شود.

نقطه پایان عملیات طریق القدس، تلاش نیروهای خودی برای پاكسازی محدوده ای به وسعت 70 كیلومتر مربع بود كه بین جنوب سابله و شمال رودخانه نیسان قرار داشت و همچنان در اشغال نیروهای عراقی باقی مانده بود. فرماندهان خودی پس از انجام مباحث مانور و اقدامات شناسایی و آماده سازی نیروها، قصد داشتند این منطقه را نیز آزاد نمایند؛ لیكن قبل از شروع عملیات، فرمانده عراقی به اشتباه تاكتیكی خود مبنی بر حضور در یك منطقه محصور با موانع طبیعی پی برده و بر همین اساس، در تاریخ 30/9/1360 در پوشش آتش شدید توپخانه به طرز ماهرانه ای نیروهای خود را از منطقه مزبور خارج ساخت و در نتیجه، انجام عملیات نیروهای خودی منتفی شد.

نتایج

با اجرای عملیات طریق القدس، اولین مرحله از استراتژی جدید تحت عنوانكربلای 1 با موفقیت به پایان رسید و نتایج زیر را به دنبال داشت:

1- آزاد سازی 650 كیلومتر مربع از خاك جمهوری اسلامی شامل شهر بستان، حدود 70 روستا، 5 پاسگاه مرزی و نیز تنگه استراتژیك چزابه.

2-    تجزیه شدن قوای سپاه سوم عراق، كه با توانی بیش از 6 لشكر بخش های خوزستان را تحت اشغال داشت.

3-    موفقیت ابتكار عبور از منطقه رملی.

4-    خسارات وارده به دشمن به شرح زیر:

تانك 170

 نفربر 150

خودرو  250

توپ ضد هوایی  30

دستگاه مهندسی 120

توپ صحرایی  19

هواپیما  13

هلی كوپتر  4

كشته و زخمی شدن حدود 8500 نفر و به اسارت در آمدن 546 نفر از نیروهای دشمن.

ارسال شده در ساعت 13:37 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات مطلع الفجر


مقدمه

در پی عملیات پیروزمندانه ثامن الائمه (ع) و در نتیجه پی گیری استراتژی آزاد سازی مناطق اشغالی، مقرر شد علاوه بر عملیات های بزرگ (سلسله عملیات موسوم به كربلا) چند عملیات محدود در جبهه های میانی و شمالی انجام شود تا علاوه بر مشغول داشتن نیروهای دشمن در آن مناطق، از گسیل آن ها به سوی جبهه جنوب ممانعت به عمل آید.

عملیات مطلع الفجر یكی از مهم ترین این سلسله عملیات بود.

اهداف عملیات

اهدافی كه در این عملیات دنبال می شد، عبارت بودند از :

-        فراهم سازی مقدمات آزادسازی قصر شیرین و نفت شهر

-        نزدیك شدن به شهر اشغال شده قصر شیرین

-        انهدام قوای دشمن

-        جلوگیری از آرامش نیروهای دشمن در جبهه میانی

منطقه  عملیات

منطقه عملیاتی دارای دو محور عمده بود: سرپل ذهاب و گیلان غرب. محور سرپل ذهاب علاوه بر ارتفاعات متعدد از جمله  برآفتاب دارای تنگه های استراتژیك حاجیان، كورك قاسم آباد می باشد كه از طریق آن ها جاده گیلان غرب – قصر شیرین و سایر خطوط مواصلاتی عقبه دشمن در دید و تیر قرار می گرفتند.

در محور گیلان غرب كه از وسعت بیشتری نسبت به محور سرپل ذهاب بر خوردار است، ارتفاعاتی همچونشیا كوه، سرتتا، چرمیان، دیزه كش، بزنیلی و نیز چند قله دیگر وجود دارند.

استعداد دشمن

الف – قبل از شروع عملیات:

-        تیپ های 2، 5 و 39 پیاده كوهستانی

-        یك گردان از تیپ 22 پیاده كوهستانی

-        گردان تانك لشكر 4 پیاده كوهستانی

-        یك گردان نیروی مخصوص

ب –  بعد از شروع عملیات:

-        تیپ های 425 و 503 پیاده

-        یك گردان از تیپ 4 پیاده كوهستانی

-        یك گردان ازتیپ 412 پیاده

-        پنج گروهان كماندویی

قوای خودی

الف – سپاه پاسداران: 11 گردان پیاده

ب – ارتش: تیپ 58 ذوالفقار به استعداد 3 گردان، گردان های 211 و 265 زرهی و یك گردان از گردان 290 زرهی

ج – ژاندارمری: 1 گردان

طرح عملیات

  

سه معبر اصلی در نظر گرفته شده بود. یك معبر ازارتفاعات سنبله در جنوبپادگان ابوذر شروع شده و به ارتفاعاتبرآفتاب می رسید و در نهایت پس از قطع جادهگیلان غرب باقصر شیرین در منطقهسرتتان وتنگه قاسم آباد در محورگیلان غرب تلاقی می كرد.

گروه ضربت تیپ 58 ذوالفقار می بایست تانك های دشمن درقاسم آبادرا منهدم می كرد و ضمن هموار كردن راه عبور تانك های خودی، جاده گیلان غرببهقصر شیرین را مسدود می نمود.

دو معبر دیگر در منطقه عمومی غربگیلان غرب انتخاب شده بود. یك معبر با استفاده از جاده آسفالتگیلان غرب –قصر شیرین و روستایآوزین به سمت غرب تك می كرد و با نیروهای معبر شمالی (معبر اول) الحاق می كرد. معبر سوم نیز از ارتفاعاتچغالوند وداربلوطشروع و در نهایت بهچرمیان، شیاكوه ختم می گردید.

خاطرنشان می شود هر یك از معابر اصلی دارای چند معبر فرعی بود و اهداف مستقلی را تامین می كرد. كنترل و هدایت عملیات نیز توسط چهار پاسگاه فرماندهی انجام می شد. این پاسگاه های فرماندهی با نام های امام خمینی، شهید رجایی، شهید باهنر و شهید بهشتی انجام وظیفه می كردند. هدایت و كنترل كامل عملیات با مركز فرماندهی امام خمینی بود.

شرح عملیات

 

وضعیت خاص منطقه و بُعد مسافت در محورهای مختلف و لزوم راهپیمایی در بعضی از معابر ایجاب می كرد كه زمان آغاز درگیری با دشمن، ساعت 3 بامداد روز 20/9/1360 تعیین گردد، لیكن با بروز مشكلاتی همچون هوشیاری دشمن در برخی محورها و منحرف شدن نیروها از مسیر اصلی – به دلیل پیچیدگی زمین – موجب شد تا عملیات زودتر از ساعت مقرر با رمز« یا مهدی ادركنی (عج)» انجام شود. با شروع عملیات، واكنش دشمن بسیار سریع بود و با تسلط كافی كه بر زمین منطقه داشت موفق شد از پیشروی نیروهای خودی جلوگیری كند. در محور سرپل ذهاب، قوای جمهوری اسلامی به رغم عدم توفیق در فتح تنگه كورك، تقاطی از ارتفاعات برآفتاب را به تصرف خود در آورده و جاده گیلان غرب – قصر شیرین را مسدود كردند.

درگیری در محور گیلان غرب نیز به روشنایی روز كشیده شد و نیروهای عمل كننده در این محور موفق شدند با تحمل تعدادی شهید و مجروح ارتفاع شیاكوه را به تصرف خود درآورند.

تلاش رزمندگان خودی در طول روز اول عملیات نیز در همین حد باقی ماند و نیروهای عراقی توانستند با بررسی اوضاع و شناسایی مواضع نیروهای مهاجم، در شب دوم عملیات در محور شیاكوه پاتك كنند. این پاتك با مقاومت و هشیاری نیروهای طرف مقابل خنثی شدو نیروهای عراق بدون كسب نتیجه، عقب رانده شدند. در پی آن، آتش دشمن بر تمام محورها شدت یافت و در نتیجه ابتدا نیروهای خودی (با فرماندهی ارتش) مستقر در محور دیزه كش و سپس تعداد  دیگری از نیروها عقب نشینی كردند.

عقب نشینی های مزبور كه بدون اطلاع و هماهنگی با فرماندهی عملیات انجام شده بود، موقعیت محور سرتتان را از جناحین به خطر انداخت و در نتیجه نیروهای مستقر در این محور نیز به رغم مقاومت زیاد مجبور شدند عقب نشینی كنند.

در مجموع، در حالی كه پس از گذشت سه روز از شروع عملیات فقط ارتفاعاتشیاكوه وبرآفتاب در اختیار نیروهای خودی قرار داشتند، پاتك های سنگین و متوالی دشمن از یك سو و عدم امكان پشتیبانی از نیرو – به علت فاصله زیاد خط مقدم با عقبه – از سوی دیگر، موجب شدند پس از 17 روز مقاومت، ارتفاعات مذكور مجدداً به تصرف دشمن درآید.

نتایج  

اگر چه قوای جمهوری اسلامی نتوانستند اهداف به دست آمده در این عملیات را تثبیت كنند و نگه دارند، لیكن آن ها موفق شدند در جریان 17 روز درگیری ضمن وارد آوردن تلفات زیاد بر دشمن – 2000 كشته و زخمی و 140 اسیر – تجاربی را برای انجام عملیات های بعدی به دست آورند. از جمله این تجارب می توان به موارد زیر اشاره كرد:

1- در ادغام نیروهای سپاه و ارتش علاوه بر مساله فرماندهی آنچه كه در هدایت نیروها تعیین كننده است، سیستم مخابراتی می باشد. از آن جا كه سیستم مخابراتی عملیات كاملا تحت اختیار تیپ ذوالفقار ارتش قرار داشت، هدایت نیروها در طول عملیات با مشكلاتی مواجه شده بود.

2-    در مناطق صعب العبور و كوهستانی،  تدارك و پشتیبانی نیروهای عمل كننده امری بسیار حیاتی است.

3- روحیه شهادت طلبی اگر چه بسیاری از موانع و كمبودها را مرتفع می سازد، لیكن باید همراه با آمادگی جسمی و روحی فرد رزمنده باشد؛ خصوصا در مناطق كوهستانی كه آموزش ها و آمادگی های خاص خود را می طلبد.

4- برخلاف دشمن، آتش قوای نظامی جمهوری اسلامی در مواضع دشمن روی ارتفاعات اندك و بی تاثیر بود. این موضوع علاوه بر كمبود مهمات به ضعف دیده بان های ارتش باز می گشت. فرماندهان سپاه در این عملیات دریافتند كه باید حتی الامكان یك گروهاندیده بانی آتش تشكیل داده و ضمن آموزش آن ها، حداكثر بهره برداری را از حداقل آتش موجود در مناطق ببرند.

ارسال شده در ساعت 13:25 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات کربلای 5



"نبرد شرق بصره"

با شروع عملیات کربلای 4 ، در سوم دی 1365، مشخص گردید که عملیات لو رفته ، و ناگزیر دستور توقف عملیات صادر شد. عراق تحت شرایط جدید در صدد حمله به فاو و بازپس گیری آن بر آمد تا اوضاع سیاسی – نظامی را به نفع خود تغییر دهد. حفظ برتری سیاسی – نظامی جنگ و مقابله با هرگونه رکود در جبهه های نبرد ، ایجاب می کرد که عملیات نظامی با هدف کسب پیروزی ادامه یابد. بنابراین عملیات جدیدی طرح ریزی گردید.

منطقه عمومی شرق بصره ، نظر به اهمیت سیاسی و نظامی آن ، همواره جایگاه قابل توجهی در اندیشه طراحان نظامی داشته است ؛ دشمن با توجه به اهمیت منطقه ، زمین شرق بصره را مسلح به انواع موانع و استحکامات کرده بود و با رها کردن آب در این منطقه ، انجام هرگونه عملیاتی را غیر ممکن ساخته و فضای امنی را برای خود ایجاد کرده بود تا بتواند حرکت هر نیروی مهاجم را قبل از دستیابی به خط مقدم خود سرکوب کند.

زمان آغاز عملیات

ساعت شروع حمله 2 بامداد روز 19/10/1365 ، تعیین شده بود. اما نظر به محدودیت زمانی برای شکستن خط ، مقرر شد که نیروها با استفاده از نور مهتاب حرکت کنند. و در پشت مواضع دشمن در انتظار صدور فرمان حمله بمانند.

بالاخره عملیات آغاز شد و رزمندگان حمله خود را به عظیم ترین و پیچیده ترین استحکامات دشمن در شرق بصره آغاز کردند. و پس از هشت شبانه روز نبرد در منطقه شرق نهرجاسم ، دشمن از منطقه شرق نهرجاسم عقب نشینی کرد. و سپاه اسلام به پیروزی نائل گردید.

نتایج عملیات کربلای 5

1- مناطق و تأسیسات آزاده شده :

-12 کیلومتر پیشروی به طرف بصره و آزاد کردن جزایر بوارین ، فیاض و ام الطویل.

-پاسگاههای بوبیان ، شلمچه ، کوت سواری و خیّن .

-آزاد سازی شش روستا.

-عبور از کانال ماهیگیری، نهر دوعیجی و جاسم .

2- تجهیزات منهدم شده دشمن:

-بیش از 80 فروند هواپیما.

-700 دستگاه تانک و نفربر.

-250قبضه توپ صحرایی و ضد هوایی.

-صدها قبضه انواع ادوات نیمه سنگین و مقدار زیادی سلاح سبک و مهمات.

-1500 دستگاه خودرو و 400 دستگاه انواع ادوات مهندسی و رزمی.

در این عملیات 81 تیپ و گردان مستقل دشمن منهدم و 24 تیپ و گردان مستقل نیز آسیب کلی دیدند ، تعداد 40 هزار نفر از نیروهای دشمن کشته یا زخمی شدند و 270 نفر نیز به اسارت نیروهای اسلام در آمدند.

بازتاب عملیات کربلای 5

پیشروی در شرق بصره ، تواناییها و قابلیتهای نظامی عراق را بار دیگر زیر سوال برد ، به طوریکه روزنامه " آبرزور" چاپ پاریس به نقل از کارشناسان غربی نوشت:" برای اولین بار از آغاز جنگ تاکنون ، ناظران و کارشناسان غربی در مورد امکانات دفاعی عراق دچار تردید شده اند."

همچنین تأکید بر توانایی نظامی ایران ، چنانکهBBC طی تحلیلی درهمین زمینه ، با توجه به تجربه سپاه در عملیات فاو و عبور از رودخانه اروند ، ضمن اشاره به عبور از منطقه آبگرفتگی و کانال پرورش ماهی درکربلای 5 گفت: " موفقیت ایران در عبور از دریاچه ماهی ، یک بار دیگر توانایی ایران درعبوراز آبراهها رانشان می دهد. "

هفته نامه نیوزویک نیز نوشت : " تهاجم ایرانیها در نزدیکی بصره ، حداقل یک مسئله  را درخصوص جنگ ایران و عراق تغییر داده و آن این مسئله است که برای اولین بار طی چند سال گذشته ، این احتمال را که یک طرف حقیقتا" بر دیگری پیروز شود ، مطرح ساخته است."

" یاد این  آزاد مردان و حماسه رادمریشان  گرامی باد."

ارسال شده در ساعت 13:24 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات فتح المبین



عملیات فتح المبین

با پیروزی عملیات طریق القدس و قطع ارتباط زمینی یگان های تحت امر سپاه سوم عراق در دو منطقه ی غرب دزفول و غرب رود کارون، زمینه مناسب برای عملیات در هر یک از این دو منطقه فراهم شد. منطقه غرب دزفول به دلایلی همچون دور کردن دشمن از شهرهای اندیمشک، دزفول، شوش و تناسب استعداد  یگان های خودی با وسعت منطقه و تناسب وضعیت طبیعی زمین منطقه با رزم نیروی پیاده، برای اجرای عملیات برگزیده شد، سپس یگان ها نقاط حساس زمین را شناسایی کردند. عقبه دشمن به دو تنگه عین خوش و رقابیه اتکاء داشت، بنابراین با توجه به این وضعیت، عملیات طراحی و اجرا شد. در محور شمالی دو قرارگاه و در محورهای شرقی و جنوبی هر کدام یک قرا گاه وارد عمل شدند. در مرحله اول، تنگه عین خوش توسط تیپ 14 امام حسین (ع) با فرماندهیحسین خرازی مسدود شد.

توپخانه دشمن در منطقه "علی گره زد" با عملیات نفوذی، یک گردان از تیپ 27 حضرت رسول (ص) به فرماندهیمحسن وزواییرا منهدم کرد. در مرحله دوم تنگه رقابیه مسدود شد؛ یگان های خودی با استفاده از کانالی که در زمین های رملی احداث شده بود، تنگه رقابیه را دور زدند و دشمن را از پشت محاصره کردند. دشمن که از همان مرحله اول موقعیت خود را در خطر دیده بود، برای خروج از محاصره، فشار شدیدی وارد می آورد تا تنگه عین خوش را باز کند، اما با رشادت نیروهای تیپ 14 امام حسین (ع) موفق نمی شود. در مرحله سوم، پیشروی به مقر فرماندهی دشمن آغاز شد و یگان 27 حضرت رسول (ص) به فرماندهی

احمد متوسلیان، سایت 4 و 5 را که محل استقرار فرماندهی لشکر یک مکانیزه دشمن بود، به اشغال در آورد. در مرحله چهارم، با پاک سازی منطقه آزاد شده و تعقیب دشمن، ارتفاعات منطقه عملیاتی به تصرف درآمد و  دشمن به غرب رودخانه رویرج عقب رانده شد. بدین ترتیب همه اهداف تامین گردید و لشکر ده زرهی و یک مکانیزه عراق نیز آسیب جدی دیدند.

منطقه : جبهه جنوبی – شوش و دزفول

رمز : یا زهرا (س)

تاریخ : 2/1/61 تا 10/1/61

هدف: آزاد سازی منطقه غرب دزفول و جاده دزفول – دهلران و تامین اندیمشک، شوش ، دزفول و جاده اندیمشک – اهواز

وسعت منطقه آزاد شده : 2400 کیلومتر مربع

عملیات فتح المبین 2 فروردین 1361

اِنّا فَتَحنا لَکَ فَتحَاً مُبیناً.

طرح ریزی عملیات افتخارآفرین فتح المبین از اواسط آبان سال 1360 آغاز شد و پس از تلاش های مستمر و خستگی ناپذیر و انجام مشورت ها و هماهنگی های گسترده میان فرماندهان نظامی، در ساعت سی دقیقه بامداد  2فروردین ماه، فرمان حمله با رمز "بسم الله الرحمن الرحیم، بسم الله القاصم الجبارین و یا زهرا..." صادر شد.

رزمندگان دلاور اسلام با دریافت پیام، عملیات حماسی و تاریخی فتح المبین را در شمال خوزستان آغاز کردند و از جنوب و شمال غربی شوش و غرب دزفول در چند محور با ارتش عراق درگیر شدند. در ساعت 2 بامداد اولین خاکریزهای دشمن به دست نیروهای ایرانی سقوط کرد.

در این مرحله عملیات، رزمندگان اسلام موفق شدند ضمن زخمی و به هلاکت رساندن 000، 10 نفر از سربازان دشمن تعداد 200، 2 نفر از آنان را به اسارت خویش در آورند و 7 فروند هواپیمای دشمن را سرنگون و تعداد 60 دستگاه تانک عراقی را منهدم و منطقه ای به وسعت 650 کیلومتر مربع در محورهای عملیاتی شوش و دزفول را از وجود دشمن پاک کنند.

روز سه شنبه سوم فروردین تعداد اسرای تخلیه شده به مرز 5000 نفر رسید و رزمندگان ایرانی به کلیه اهداف خود دست یافتند و منتظر مرحله ی بعدی عملیات شدند.


مرحله دوم عملیات فتح المبین (4/1/1361)

ساعت یک بامداد چهارشنبه چهارم فروردین مرحله دوم عملیات فتح با کلمه رمز "یا زهرا" آغاز شد و نیروهای ایران اسلامی در اولین ساعات شروع عملیات، تلفات سنگینی بر قوای دشمن وارد آوردند و به مواضع او در جبهه های غرب شوش و دزفول دست یافتند. در این مرحله از عملیات تنگه رقابیه و ارتفاعات میشداغ پاکسازی شد. تعداد 4000 موشک و 13 دستگاه کاتیوشا به دست رزمندگان اسلام افتاد و 20 قبضه توپ سالم به غنیمت گرفته شد و تیپ 96 ارتش عراق از هم پاشید و فرماندهان تیپ های 96 و 60 همراه با چند تن از افسران ارشد آن ها به اسارت در آمدند. مجموعه اسرای شمارش شده تا مرحله دوم عملیات از مرز 6000 نفر گذشت.

مرحله سوم عملیات فتح المبین (7/1/1361)

در سومین مرحله ی عملیات فتح بزرگ "فتح المبین" مهم ترین مواضع حیاتی دشمن در غرب شوش و دزفول فتح شد. این مرحله از عملیات  که ادامه عملیات فتح محسوب می شد، ساعت 22 و 30 دقیقه شب شنبه 7فروردین با نام فتح المبین و با کلمه رمز "یا زهرا" در شمال غربی شوش آغاز شد و رزمندگان ایران اسلامی موفق شدند ضمن انهدام سه تیپ رزمی عراق،  حدود 5000 تن دیگر از قوای دشمن را به اسارت در آورند. در این عملیات سنگین که پیروزی عظیمی برای جمهوری اسلامی ایران محسوب می شد، مهم ترین پایگاههای کنترل و دفاع هوایی ایران و حساس ترین مواضع حیاتی دشمن در غرب شوش و دزفول از اشغال عراقی ها خارج شد و حدود 70 تانک و نفربر به دست قوای اسلام افتاد.

رزمندگان ایران مرکب از دلاورمردان ارتش جمهوری اسلامی، جان برکفان سپاه و بسیج با شکستن نخستین خطوط دفاع دشمن پایگاه های رادار و سایت چهار و پنج واقع در حوالی منطقه ابوصلیبی خات را به محاصره در آوردند.

تعداد هواپیمای سرنگون شده دشمن از آغاز عملیات فتح تا پایان مرحله ی سوم عملیات به 14 فروند رسید. در این عملیات تیپ های یک پیاده مکانیزه، تیپ پیاده 93 و تیپ 10 نیروهای ویژه ی ارتش عراق به کلی متلاشی و اکثر نفرات این سه تیپ کشته، زخمی و یا به اسارت ارتش اسلام  درآمدند و علاوه بر نابودی تعداد بسیار زیادی تانک و نفربر، خودرو و مهمات، ده ها دستگاه تانک، نفربر و خودرو ارتش متجاوز عراق به همراه مقادیر قابل توجهی مهمات به دست رزمندگان ایران اسلامی افتاد. طی این عملیات هزاران تن از قوای عراق به اسارت درآمدند.


مرحله  چهارم عملیات فتح المبین (8/1/1361)

در چهارمین مرحله ی عملیات که سحرگاه روز یکشنبه 8 فروردین با نام فتح و با کلمه ی رمز "یا زهرا" آغاز شد رزمندگان غرور آفرین ایران اسلامی موفق شدند با عملیات برق آسا و کوبنده ی خویش مناطق سندال، چنانه و عین خوش (پادگان ارتفاعات عین خوش)، دشت عباس، امام زاده عباس، ارتفاعات تینه و ابوقریب، واوی، و ارتفاعات بسیار مهم و استراتژیک دوسلک (مرکز فرماندهی و تدارکاتی دشمن) در منطقه ی برغازه را به تصرف در آورند. هم چنین بعد از ظهر همان روز، تیپ های 421 و 96 ارتش عراق پس از عملیات رزمندگان افتخارآفرین ایران اسلامی به طور کامل متلاشی و کلیه نفرات این دو تیپ کشته، مجروح و یا اسیر شدند.

در این مرحله از عملیات مناطق دشت عباس و امامزاده عباس در شمال غربی منطقه ی شوش و منطقه ی عین خوش از وجود تجاوزگران عراقی پاک سازی و به کنترل کامل نیروهای ایرانی درآمد و تعداد اسرای شمارش شده ی دشمن تا پایان مرحله ی چهارم عملیات فتح به بیش از 15000 تن رسید. هم چنین در این مرحله صدها تن از قوای دشمن به هلاکت رسیدند، تعداد 200 دستگاه خودرو، هشت دستگاه تانک به همراه مقادیر بسیار زیادی سلاح های سبک و مهمات به غنیمت سپاهیان سلحشور اسلام در آمد و ضمناً تعداد هواپیماهای سرنگون شده دشمن به 18 فروند رسید. ارتفاعات تینه که از بزرگ ترین حوضچه های نفتی شمال خوزستان می باشد از وجود نیروهای دشمن پاک شد و چاههای نفت ابوقریب به کنترل کامل رزمندگان اسلام در آمد.

آخرین نتایج حاصله از عملیات پیروزمندانه فتح المبین را به صورت زیر می توان خلاصه کرد:

1- انهدام نیروهای دشمن که سپاه چهارم ارتش عراق را تشکیل می داد به استعداد سه لشکر شامل :

الف : لشکر 10 زرهی متشکل از تیپ 42 زرهی تیپ 24 مکانیزه، تیپ 7 زرهی و تیپ 60 پیاده.

ب : لشکر یک مکانیزه شامل تیپ 1 مکانیزه، تیپ27 مکانیزه، تیپ 34 زرهی و تیپ 51 زرهی.

پ: تیپ های تحت امر لشکر یک و ده شامل تیپ 99 پیاده، تیپ 96 پیاده، تیپ 426 پیاده، تیپ 505 پیاده، تیپ 423 پیاده، و تیپ 241 پیاده.

ت : هلاکت و اسارت چندین هزار تن از افراد ارتش خلقی .

ث: مجموعه تلفات رزمی دشمن حدود 25 هزار تن بود که یا زخمی شده و یا به هلاکت رسیدند و بالغ بر 15هزار نفر به اسارت درآمدند. ضمناً 360 دستگاه از انواع تانک و نفربر زرهی دشمن منهدم، تعداد زیادی تانک، نفربر و خودروی سبک و سنگین و مقادیر بسیار زیادی از انواع مهمات به غنیمت گرفته شد که حدود 150 دستگاه تانک، 170 نفربر و حدود 500 دستگاه خودرو، چندین قبضه موشک سام 6 زمین به هوا،  چند قبضه موشک زمین به زمین، 165 قبضه توپ شامل توپ های 182 میلیمتری، 130 میلیمتری و 152 میلیمتری از آن جمله بودند.

2- آزاد شدن ارتفاعات مهم شمال غربی خوزستان به اسامی ابوصلیبی خات معروف به رادار و سایت، علی گره زد، عین خوش، تینه، برغازه، واوی، رقابیه، میشداغ، ارتفاعات 350 معروف به ارتفاعات دهلیز، شاوریه، دلتا، تپه چشمه، جوفینه، کوت کاپن و ارتفاعات 202.

3- رهایی شهرهای دزفول، اندیمشک، شوش، پایگاه چهارم هوایی و جاده سراسری اندیمشک – اهواز و صدها روستا از زیر آتش توپخانه دوربرد و موشک های تخریبی زمین به زمین دشمن.

4- دستیابی به چاه های نفت ابوقریب در ارتفاعات تینه یکی از بزرگ ترین حوضچه های نفتی خوزستان.

5- آزادشدن سه پاسگاه ژاندارمری از استان های ایلام و خوزستان به اسامی عین خوش، دوسلک و جسرنادری.

6- آزاد سازی فرودگاه اضطراری دهلران .

7- آزاد شدن جاده دزفول، دشت عباس، عین خوش وهم چنین مناطق دشت عباس، دشت چنانه و زمین های سرخه که از مهم ترین مناطق کشاورزی شمال خوزستان به حساب می آید. در طی عملیات پیروزمندانه فتح المبین دوهزار کیلومتر مربع از خاک ایران اسلامی از تصرف متجاوز خارج شد.

ارسال شده در ساعت 13:22 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات بیت المقدس

مرحله اول

در ساعت 30 دقیقه بامداد 10/2/61 عملیات با نام مبارك «یا علی بن ابی طالب(ع)» توسط برادر محسن رضایی( فرمانده كل سپاه پاسداران ) و سرتیپ صیاد شیرازی( فرمانده نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران) از قرارگاه كربلا به نیروهای تحت امر صادر شد.

بدین ترتیب عملیات بین المقدس در منطقه عملیاتی جنوب و غرب كارون، جنوب غربی اهواز و شمال خرمشهر، با هدف آزاد سازی خرمشهر، هویزه، جفیر، ایستگاه حسینیه، جاده اهواز – خرمشهر و در نهایت انهدام و اخراج دشمن از خاك ایران و رسیدن به مرزهای بین المللی آغاز شد.

رزمندگان اسلام كه روزهای قبل با استتار كامل در چند كیلومتری رودخانه كارون موضع گرفته بوند، حركت خود را برای عبور از كارون آغاز می كردند و به دنبال آن، نیروهای زرهی در روی جاده هایی كه از قبل توسط واحد مهندسی سپاه، ارتش و جهاد احداث شده بود، به حركت آمدند تا از پل های شناور عبور كنند.

نیروهای پیاده با سرعت فراوان و عبور از مواضع مختلف، خود را به سنگرهای دشمن رساندند و با یك یورش برق آسا به انهدام جنگ افزارها و استعدادهای ارتش متجاوز بعث می پرداختند. رزمندگان اسلام با تصرف 800 كیلومتر مربع  از خاك اشغال شده، از شرق به غرب كارون حمله ور شدند و با عبور از میدان های مین و دیوارهای دفاعی قسمت عظیمی از نیروهای دشمن را هدف تهاجم خود قرار دادند.

به لحاظ گستردگی منطقه عملیاتی، ژنرال های عراق گیج شده و تنها پیامشان این بود " مقاومت كنید و ایرانیان را عقب برانید." زمانی كه نیروهای پیاده ایران مشغول درگیری با دشمن انهدام آن ها بودند، یگانهای زرهی از پل های شناور بر روی كارون عبور كرده وخود را به غرب كارون می رساندند. نفرات پیاده و شكارچیان تانك با حمایت یگانهای زرهی و با قدرت هر چه تمام تر، راه جاده اهواز خرمشهر را در پیش گرفتند. پس از نبردهای جانانه در حالی كه تعداد زیادی از نیروهای مزدور بحث عراق كشته ، زخمی واسیر شده بودند، رزمندگان اسلام به سرعت خود را به قسمتهایی از جاده مهم اهواز – خرمشهر می رساندند.

دراطراف این جاده كه استحكامات و امكانات دشمن فراوان بود و تیربارها به سمت نیروهای ایرانی آتش گشودند، با روشن شدن هوا، رزمندگان با مشكل مواجه شدند . طول خاكریز شرق جاده كه منطقه وسیعی را در زیر دید و سلطه دشمن می گذاشت و هم چنین مسطح بودن زمین( بر خلاف عملیات فتح المبین كه زمین ناهموار بود) مشكل عملیات را دو چندان می كرد.

به دلیل مشكلات یاد شده كارایی نیروهای پیاده كم شد و دور شدن تانك ها از نیروهای پیاده، این كندی را افزایش می داد. دشمن هم با آگاهی از این امر، با تمام تلاش می خواست جاده راحفظ كند و به این تصور، با تمام قوا، آتش انواع سلاح خود را به روی نیروهای پیاده و زرهی گشود. از سوی دیگر با روشن شدن هوا، نیروی هوایی دشمن نیز وارد عمل شد و با بمباران های پیاپی، منطقه را در پوششی از آتش و دود فرو برد.

زیر این بمباران ها، تانك های عراق حركت خود را به سوی نیروهای ایرانی آغاز كردند. نبرد شدیدی میان شكارچیان تانك و ادوات زرهی عراق در گرفت و خساراتی به طرفین وارد شد كه با سماجت رزمندگان اسلام ، قسمت های دیگری ازجاده اهواز- خرمشهرآزاد شد و نیروهای زرهی عراق عقب نشینی كردند. نیرو های ایرانی چند قسمت از دژهای دفاعی شرق جاده را به تصرف در آوردند و از آن جا به تثبیت مواضع خود می پرداختند.

عراق با وارد كردن نیروهای زرهی جدید، باردیگراقدام به پاتك نمود و نبرد مجدداً اوج گرفت. تانك های دشمن و دوشكاها با شلیك بی امان ، مواضع نیروهای اسلام را به شدتمی كوبیدند. بمباران های وحشتناك جنگنده های عراق و اصابت پی درپی راكت ها و بمب های مهیب منطقه را به لرزه درمی آورد و صدای شلیك توپخانه و خمپاره انداز یك دم قطع نمی شد. تانك های عراق به خیال انهدام نفرات و تجهیزات ایران، هجوم خود را به مواضع نیروهای ایران گسترش دادند اما پس از رسیدن آنها به تیررس رزمندگان ، ناگهان آرپی جی زن ها قیام كرده و باشلیك دقیق تانك ها را به آتش  كشیدند و دود ناشی از سوختن تانك های دشمن منطقه درگیری را فرا گرفت.

پس از انهدام چند تانك، بقیه راه فرار را در پیش گرفتند كه چند تانك دیگر هم از پشت هدف قرار گرفتند. نیروهای پیاده كه مدتی زمینگیر شده بودند، با ایجاد موقعیت به سمت نیروهای عراق یورش بردند و برای دومین بارمقر لشكر 10 زرهی عراق را مورد تهاجم قرار دادند.

لشكر مزبور پس از دریافت ضربات سخت، دوباره راه فرار را در پیش گرفت و در منطقه كرخه نور، رزمندگان اسلام با وجود استحكامات سنگین، موفق شدند دژ دفاعی آن ها را شكسته و خود را به خاكریزهای دشمن برسانند. در تكمیل این اقدامات ، نیروی هوایی نیز با تمامی قوا به یاری رزمندگان نیروی زمینی شتافته و آتش دشمن را با شلیك بی امان راكت و بمب و موشك پاسخ دادند.

در این میان هوا نیروز علاوه بر شركت در عملیات تهاجمی، بخش عظیمی از كمك رسانی و نقل و انتقالات را بر عهده داشت.

رزمندگان اسلام كه با عنایات خداوند پیش می رفتند، توانستند بر قسمت هایی از جاده مسلط شده و در همان مناطق به تثبیت موضع بپردازند، اما در منطقه كرخه نور، به خاطر تامین نبودن اطراف خود، ناچار به تغییر مواضع پرداخته و منتظر آغاز مرحله بعد شدند .

با آغازعملیات بیت المقدس، رادیو بغداد طبق معمول دم از پیروزی زده و مدعی شد كه " منطقه عملیاتی انباشته از اجساد و جنگ افزارهای ایرانیان است ؛ سربازان شجاع عراق كاملاً براوضاع تسلط دارند وآماده اند تا شكستی دیگر چون غرب دزفول و شوش را برایرانیان وارد سازند. "

این در حالی بود كه تعداد زیادی از نیروهای بعثی كشته ، زخمی و اسیر شده بودند و تعداد زیادی از ادوات زرهی آنان نیز منهدم شده و به غنیمت درآمده بود و رزمندگان اسلام با نصب پل از شرق به غرب كارون انتقال یافته و در اطراف جاده خرمشهر در حال تثبیت موضع بودند و آماده شدند كه به طور كامل جاده را آزاد كنند و به اهداف بعدی نایل آیند.

مرحله دوم عملیات بیت المقدس

دومین مرحله از عملیات بیت المقدس در تاریخ 16/2/61 با رمز " یا علی بن ابی طالب(ع)" درحالی كه منورهای دشمن آسمان منطقه را چون روز روشن كرده بود ، آغاز شد .

رزمندگان محورفتح از جنوب و محورنصر از شمال منطقه، با هجومی گسترده خود را به مواضع دشمن رساندند ، در محور جنوب قسمت هایی از جاده را كه توسط پاتك دشمن از چنگ رزمندگان خارج شده بود- دوباره تصرف كردند و موفق شدند این باركلیه خطوط را دردست بگیرند، كه درنتیجه جدالی بسیار شدید درگرفت.

دشمن میداند كه اگر جاده خرمشهر- اهواز از چنگش خارج شود، شكستش حتمی است و از این جهت تمام توان خود را برای حفظ قسمت های باقی مانده صرف كرد.

با هم كاری نیروی هوایی ، منطقه سه راه حسینیه و قسمتی از جفیر، انباشته از تانك های سوخته شد و تعدادی نیز به غنیمت در آمدند. هم چنین پادگان "حمید" كه در مرحله اول در یك قدمی آزادی قرار گرفته بود، با فرارسربازان عراقی به طور كامل به تصرف نیروهای اسلام درآمد.

رزمندگان اسلام با درهم كوبیدن قوای عراق، لحظه به لحظه به تصرفات خود می افزودند و دژهای به ظاهر تسخیر ناپذیر دشمن را یكی پس از دیگری با ندای تكبیر و هجوم بی امان تسخیر می كردند.

نیروهای عمل كننده در شمال خرمشهر، پس از نبردی سنگین خود را به خطوط مرزی می رساندند و از آن جا كه خط دفاعی محكمی در خطوط مرزی وجود نداشت به ناچار وارد خاك عراق شده و در پشت سیل بند كه در یك كیلومتری خاك دشمن قرار داشت، موضع گرفتند. نیروهای زرهی ایران نیز مجدداً واردعمل شده و اقدام به تثبیت مواضع جدید می نمودند؛ اما ناگهان دشمن بعثی با به كارگیری نیروهای جدید، اقدام به پاتكی بسیارسنگین كرده و رخنه ای درخط دفاعی ایران ایجاد می كرد. با افزایش فشار، این رخنه هرلحظه بزرگترشده ودراین میان تعداد زیادی ازنیروهای ایران دریك قدمی اسارت یا شهادت قرار گرفتند.

رسانه های گروهی جهان

با آغاز مرحله اول و آزاد شدن قسمتی از خاك میهن اسلامی ، آژانس های خبرپراكنی به تكاپو افتادند تا با وارونه جلوه دادن حقیقت، پیروزی های ایران را خنثی و كم اثر جلوه دهند. در حالی كه همه چیز حاكی از آن است كه ارتش عراق قسمت زیادی از متصرفات خود را از دست داده و راه فرار را در پیش گرفته است، ولی رسانه های غرب با تبلیغات گسترده ، اعلامیه های شورای فرماندهی عراق را پخش كرده و كمترین اشاره ای به پیروزی های ایران نكردند حتی مدعی شدند كه ادعاهای پیروزی ایران واقعیت نداشته و شواهد، چنین چیزی را نشان نمی دهد.

وقتی كه نیروهای ایران با یورش گسترده از غرب كارون خود را به جاده اهواز- خرمشهر رساندند، این خبر هم چنان جزو ادعاهای بی پایه ایران معرفی شد و هنگامی كه رزمندگان اسلام قدم به شهر هویزه می گذاشتند، اعلام شد كه نیروها ی عراق با عقب نشینی تاكتیكی، قسمت عظیمی از قوای ایران را به محاصره در آورده اند.

هنگامی كه قرارگاه كربلا اعلام كرد كه رزمندگان اسلام به پشت دروازه های خرمشهر رسیده و درحال برداشتن موانع و انهدام دشمن هستند( و نشان دادن فیلم این مناطق، این ادعا را به بهترین وجه تایید كرد) رسانه های غربی و شیوخ منطقه فقط به پخش اطلاعیه های عراق مبنی بر عقب نشینی ایرانیان پرداختند و تبلیغات گسترده ای علیه ایران صورت گرفت تا پیروزی های به دست آمده در هجوم این تبلیغات محو شود.

توقف در مرحله سوم باعث می شد كه دشمنان اسلام مهم ترین حربه تبلیغاتی را به دست آورند و به تبلیغات مغرضانه خود وسعت بخشند و تلاش گسترده ای صورت گرفت تا نیروهای عراق انگیزه و روحیه برای ادامه نبرد داشته باشند و بتوانند از آزادی خرمشهر جلوگیری كنند.

اخبار و تحلیل های مغرضانه استكبار

در آستانه ورود ارتش ایران به خرمشهر

رادیو قاهره- ساعت 6صبح روز 11/2/61

" نیروهای ایرانی در غرب كارون متلاشی شده و نیروهای عراق آنان را تعقیب می كنند."

رادیو مونت كارلو- بخش عربی، ساعت 17 روز 10/2/61

" به خاطر وجود استحكامات فراوان عراق در خرمشهر ، ایران نمی تواند به این شهر دست یابد."

رادیو رژیم صهیونیستی – ساعت 30/15 روز 10/2/61

" نیروهای ایرانی عقب نشانده شده و تلفات سنگینی به آن ها وارد شد."

لوس آنجلس تایمز- روز 13/2/61

" نیروهای ایرانی در كناره غربی رود كارون به دام عراق افتاده اند."

نیویورك تایمز- روز 13/2/61

"ایران و عراق می گویند كه در جنگ پیشروی داشته اند و با توجه به كم بودن تعداد اطلاعیه های ایران، بر خلاف علمیات قبل ( فتح المبین) ، می توان گفته ی عراق راپذیرفت كه تا كنون 5600 ایرانی كشته شده و ارتش عراق درتعقیب باقی مانده نیروهای ایران است."

ادامه مرحله سوم و یورش نهایی برای فتح خرمشهر

در حالی كه همگان می پنداشتند ایرانیان فتح خرمشهر را به بعد موكول كرده اند و دشمن برای اثبات ادعاهای خود توقف عملیات را در محور شلمچه خرمشهر گوشزد می كرد، فرماندهان و مسؤولان جمهوری اسلامی  با نهایت جدیت به تدارك حمله پرداختند. با درخواست فرماندهان نظامی ایران، امت سلحشور و رزمندگان غیرتمند، به سرعت خود را به مناطق جنگی رساندند و در صف داوطلبان آزادی خرمشهر قرار گرفتند.

نقاط ضعف و صدمه دیده ارتش ایران ترمیم شد و لشكرهای اسلام آماده شدند. كه این بار با هجوم نهایی، دژ نفوذ ناپذیر خرمشهر را فرو ریزند. محورها و راه های مختلف شناسایی شد و نیروها با آمادگی و سازماندهی بهتر تلاش می كردند تا خرمشهر را ازچنگال دشمن خارج كنند.

در جبهه مقابل، نیروهای عراق برای درهم ریختن سازماندهی ایرانیان، همچنان به انجام پاتك وگلوله باران مواضع ایران می پرداختند و با حملات هوایی گسترده تلاش می كردند تا حریف را از هجوم به خرمشهر منصرف  نمایند. قسمت اعظم لشكرهای عراق در منطقه جنوب در محور جدید جمع شده و خود را آماده نبردی عظیم می نمودند.

فرماندهان بعث با پیش كشیدن توقف ایرانیان و دفاع سنگین عراق، به سربازان خود این طور القاء می كردند كه ایرانیان هرگز نخواهند توانست درجولانگاه آنان قدم گذارند.36000  نفر نیرو آماده دفاع از خرمشهرشدند تا به پشتیبانی از نیروها در خط خود برخیزند و حتی خود را آماده جنگ خیابانی می كردند.

سومین مرحله عملیات در شب جمعه، 30 اردیبهشت ماه 1361 مصادف با مبعث پیامبراكرم(ص) آغاز شد؛ اما در این شب، دشمن بعثی با داشتن تجربه از حملات گذشته در آمادگی كامل به سر می برد، تا برای بر هم زدن نقشه نیروهای اسلام اقدام به هجومی گسترده كند. اما قوای اسلام با توانی مضاعف و همتی وافر، آماده بودند تا با تمامی قوا در مقابل متجاوزین بعثی قرار گیرند.

با پاتك دشمن، حمله رزمندگان به تاخیر افتاد و حمله نهایی به یك روز بعد موكول شد . باهوشیاری و كاردانی فرماندهان، بلافاصله كاربازسازی وآرایش جنگی انجام گرفت وتعداد دیگری ازبسیجیان جان بركف از طریق جاده اهواز – خرمشهر و... به خط فرا خوانده شدند.

قوای اسلام در قالب چهار لشكرنصر، فتح، قدس وفجر سازماندهی و آماده شدند تا با یورش بی امان به مواضع دشمن، خرمشهر را از چنگ دشمن آزاد سازند. با تاریك شدن هوا ، حركت نیروها به سوی خاكریزهای دشمن آغاز شد و همه با قرار گرفتن در جاهای ازقبل تعیین شده ، آماده فرمان حمله شدند.

درساعت5/9 شب جمعه، دشمن به حضورنیروهای ایران دراطراف خود پی برد وشروع به گلوله باران منطقه كرد.

سرانجام مرحله سوم علمیات بیت المقدس با رمز مبارك" یا محمد بن عبدالله (ص)" در ساعت 30/12 دقیقه روز شنبه مورخ 1/3/1361 با هدف آزاد سازی خرمشهر آغاز شد.

چهار لشكر خط شكن ایران در حالی كه لشكر نصر مشغول درگیری با دشمن بود ، هجمه خود را به مواضع دشمن شروع كردند. به دلیل حضور گسترده مردم و به كارگیری تاكتیك های ابتكاری، عملیات با موفقیت پیش می رفت. ضربات شكننده رزمندگان اسلام ، توان قوای دشمن را تحلیل می برد و این بار دشمن در یافت كه تاب مقابله با قوای ایران را ندارد. در نخستین ساعات عملیات، خاكریزهای اول و دوم نیروهای عراقی در منطقه پل نو و شلمچه، توسط لشكر نصر سقوط كرد و لشكر فجر از نهر عرایض عبور نمود. با عبور رزمندگان اسلام از موانع ایذایی ، قسمت های دیگری ازمواضع دشمن مورد هجوم قرار گرفت و نیروهای عراقی درحالت سردرگمی و فرار، قرار گرفتند. توپخانه ها و خمپاره اندازهای دشمن تلاش كردند با آتش گسترده خود تكاورهای شجاع ایران را زمینگیر و وادار به توقف كنند.

ارسال شده در ساعت 13:21 توسط رزمنده جنگ نرم

موضوع : عملیاتهای دفاع مقدس , 

عملیات كربلا – 1


مقدمه

در پی ضربات سیاسی و نظامی ناشی از عملیات پیروزمندانه  والفجر – 8 به پیكر رژیم عراق ، ارتش این كشور كه با اتخاذ سیاست موسوم به «استراتژی دفاع متحرك» طی عملیاتی در تاریخ 17/2/1365 شهر

مهران را به اشغال خود در آورده بود، می كوشید تا با ادامه عملیات های خود نقاط دیگری را متصرف شود. ادامه چنین وضعیتی می توانست عواقب و خیمی را هم از بعد نظامی و هم از بعد سیاسی برای جمهوری اسلامی ایران به دنبال داشته باشد. بر همین اساس، برای مقابله با حركت جدید عراق ، انجام عملیات برای آزادسازی شهر مهران و ارتفاعات آن مورد تأكید قرار گرفت.

اهداف عملیات

بازپس گیری شهر مهران و سلسله ارتفاعات قلاویزان ، دستیابی به مرز و تأمین كل منطقه.

موقعیت منطقه

منطقه عملیاتی از جنوب به ارتفاعات قلاویزان، از شمال به ارتفاعات نمه كلان كوچك، از غرب به امتداد غربی ارتفاعات قلاویزان و پاسگاه مرزی بهرام آباد و از شرق به جاده مهران – دهلران منتهی می شود.

پس از اشغال مهران، استحكامات و موانع متعددی توسط دشمن ایجاد شد. در محور شمالی (جاده ایلام – مهران و باغ كشاورزی ) هفت ردیف مین همراه با كانال و بیش از پنج ردیف سیم خاردار رشته ای وجود داشت. در محور میانی (حد فاصل رودخانه گاوی و جاده دهلران – مهران) به لحاظ كوهستانی بودن منطقه، استحكامات ، نسبتأ ضعیف بود. در محور جنوبی (ارتفاعات قلاویزان) سنگرهای كمین و در بعضی شیارها، یك ردیف سیم خاردار و مین وجود داشت.

طرح عملیات

تلاش اصلی برای  انجام عملیات از محور ارتفاعات قلاویزان و یال های آن تا رودخانه گاوی در نظر گرفته شد. بر همین اساس،عملیات در سه مرحله به ترتیب زیر طراحی گردید:

- مرحله اول؛ تأمین ارتفاعات قلاویزان ایران تا روستای امامزاده سید حسن

- مرحله دوم؛ تأمین ارتفاعات "جبل حمرین" تا شیار "مگ سوخته" و در امتداد آن، تأمین روستاهای بهین، بهروزان و هرمزآباد

- مرحله سوم؛ تصرف خاكریز عملیات والفجر 3 كه روستای فرخ آباد تا زیر ارتفاعات 223 قلاویزان قرار داشت و در نتیجه مهران در این مرحله تأمین می گردید.

شرح عملیات

مرحله اول عملیات ، در ساعت 22:30 روز 9/4/1365 با رمز «یا ابوالفضل العباس، ادركنی» آغاز شد و نیروهای خودی در اغلب محورها ، خطوط دشمن را شكسته و تا قبل از روشنایی صبح ، ضمن انهدام بیش از 10 گردان پیاده عراق، اهداف مرحله اول و قسمتی از مرحله دوم عملیات را به تصرف در آوردند.

ساعاتی بعد، دشمن با به كار گیری نیروهای احتیاط خود ، به محور امامزاده سید حسن(ع) پاتك زد كه با مقابله قوای خودی خنثی شد. سپس، یگان های خودی با مشاهده از هم گسیختگی نیروهای دشمن، عملیات را – طی روز اول – بدون وقفه ادامه دادند.

در شب دوم، كلیه یگان های عمل كننده ، ضمن پیشروی در باقی مانده محدوده مرحله دوم عملیات، تا قبل از روشنایی صبح، خط سراسری – از هرمزآباد تا شیار میگ سوخته – را كاملاً تأمین كرده و مقداری از محدوده ی مرحله سوم عملیات را نیز تأمین كردند.

از آغاز روز دوم (11/4/1365) ، عملیات در كلیه محورها ادامه یافت و نیروهای رزمنده ضمن به اسارت در آوردن تعدادی از نیروهای دشمن، به باغ كشاورزی وارد شدند و سپس در حدود ساعت 12 روز شهر مهران نیزآزاد شد.

ساعت 6  صبح روز سوم، دو تیپ از گارد ریاست جمهوری به ارتفاع 210 پاتك زد، پس از یك درگیری سخت ارتفاع مذكور را تصرف كرد. به همین خاطر، نیروهای خودی مستقر در این منطقه حدود 200 متر عقب آمدند.

در ادامه عملیات، رزمندگان از محورهای قلعه كهنه و فرخ آباد به طرف تپه های غلامی و پاسگاه «دراجی» حركت كرده و ضمن پاكسازی كامل منطقه، تعداد زیادی از نیروهای دشمن را به اسارت درآوردند.

در جریان مرحله چهارم عملیات كه از ساعت 24 روز 12/4/1365 آغاز شد، با ورود قوای خودی به روستای فیروزآباد، دشمن عقب نشینی كرد ؛  سپس، خاكریزی از فیروزآباد تا یال های ارتفاعات قلاویزان احداث كردند.   

 درگیری، همچنان در اطرف ارتفاعات 223 ادامه داشت و دشمن، فشاری قابل ملاحظه در نقاط مختلف وارد كرده، تنها ارتفاعات فوق را در تصرف خود نگه داشته بود. حدود ساعت 7 صبح روز چهارم (13/4/1365)، پاتك شدید دشمن روی ارتفاعات قلاویزان  –  به منظور تصرف قله 200 – شروع شد؛ لیكن با مقاومت و حملات پی در پی قوای خودی، این پاتك شكست خورد.

در روز پنجم، ارتفاع 210 مجدداً به تصرف نیروی خودی درآمد و در سحرگاه روز ششم نیز رزمندگان در مرحله پنجم عملیات با حمله به ارتفاع 223، ضمن تأمین اهداف تعیین شده، قرارگاه تاكتیكی لشكر 17 زرهی عراق را به تصرف درآوردند.

در تاریخ 18/4/1365، علاوه بر تصرف باقیمانده ی  یال های غربی ارتفاع 223، قرارگاه تاكتیكی تیپ 24 مكانیزه عراق منهدم و فرمانده آن به همراه تعدادی دیگر اسیر شدند .

نتایج عملیات

طی این عملیات ، منطقه ای به وسعت 175 كیلومتر مربع از خاك ایران و نیزعراق ، شامل شهر مهران و روستاهای اطراف آن، جاده دهلران – مهران – ایلام، ارتفاعات حساس و سركوب قلاویزان و حمرین و نیز دو پاسگاه مرزی آزاد شد. همچنین عقبه های دشمن از جمله شهرهای بدره و زرباطیه در دید و تیر قوای خودی قرار گرفت.